ဓမၼစၾကာတရားဦး(ဓမၼစႀကၤာအႏွစ္ခ်ဳပ္သစၥာ ေလးပါး )

this page is also a special post for a very special friend who I called her 'ah ma' died of pancreatic cancer. This one page was given to me from her, I would like to share with all. Unfortunately,the sheet has author name without the book title. 
If the above page is not clear, please try this page. 

တရားဦး ဓမၼစက္၏ အႏွစ္သာရသည္ - (၁) ေရွာင္ရွားရန္ အစြန္းႏွစ္ဘက္၊ (၂) လိုက္နာရန္ အလယ္လမ္းႏွင့္ (၃) ထိုးထြင္းသိျမင္ရန္ သစၥာေလးပါး တို႔ပင္ျဖစ္သည္။
http://buddhismworld.ning.com/profiles/blogs/6371237:BlogPost:62727 

ဘုရားအေလာင္း ဖြားျမင္စ၌ ရုပ္လကၡဏာ ၾကည့္ရႈရေသာ ပုဏား ရွစ္ေယာက္တို႕တြင္ ၅ ေယာက္ေသာ ပုဏား တို႕သည္ မုခ် ဘုရားျဖစ္လိမ့္မည္ဟု ယံုၾကည္ေသာေၾကာင့္ ရေသ့ ရဟုန္းျပဳႏွင့္ၾက၍ ဘုရားအေလာင္း ေတာထြက္ေသာအခါ ေရပူေရခ်မ္း ကမ္းလွမ္းျပဳစု ေနၾကေလသည္. . . ထို႕ေနာက္ ဆြမ္းအာဟာရ ဘုဥ္းေပးသည္ကို ျမင္ရ၍ ဘုရားျဖစ္ေတာ့မည္ မထင္ေသာၾကာင့္ ဘုရားအေလာင္းထံမွ ခဲြခြာ၍ ဗာရာဏသီအနီး မိဂဒါ၀ုန္ေတာ၌ ေနၾကေလသည္. .

ဘုရားျဖစ္ေတာ္မူ၍ တရားဦးေဟာထိုက္သူမ်ားကို ရႈစားေတာ္မူေသာအခါ ထိုရေသ့ ငါးဦး၏ ရင့္သန္ေသာဥာဏ္ ကို ျမင္ေတာ္မူရကား ေဗာဓိပင္မွ တစ္ဆယ့္ယူဇနာ ေ၀းကြာေသာ ဣသိပတန မိဂဒါ၀ုန္ေတာ္သို႕ ၾကြေတာ္မူၿပီးလွ်င္ ၀ါဆိုလျပည့္ေန႕ ေနမ၀င္မီ အခ်ိန္တြင္ ထိုပဥၥ၀ဂၢီ ရေသ့ငါးဦးအား ဓမၼစၾကာ တရားဦးကို ေဟာေတာ္မူေလရာ တစ္ဆယ့္ရွစ္ကုေဋေသာ နတ္ျဗဟၼာတို႕ႏွင့္အတူ အရွင္ေကာ႑ည ေသာတပန္တည္ေလသည္။

 

တရားဦးေဟာရန္ ၾကြခ်ီေတာ္မူျခင္း
 အာဠာရရေသ့၊ ဥဒကရေသ့ တုိ႔အတြက္ စိတ္အၾကံေတြ ျဖစ္ျပီးေနာက္မွာ..ျမတ္ဗုဒၶသည္ တရားဦးေဟာရန္ တရားနာပရိသတ္အတြက္ ေရွ႕တဆင့္တက္ ဆင္ျခင္စဥ္းစားေလေတာ့သည္။ အဘယ္သူသည္ တရားဦးႏွင့္ ထုိက္မည္နည္း။ ပဥၥ၀ဂၢီ (၅)ပါး ပဲ ျဖစ္၏။ ပဥၥ၀ဂၢီ တုိ႔မွာ.. 1. ၀ပၸ 2. ဘဒၵိယ 3. မဟာနာမ္ 4. အႆဇိ 5. ေကာ႑ည ..တုိ႔ ျဖစ္ၾကသည္။ ထုိသူတုိ႔မွာ အျခားမဟုတ္။ ျမတ္ဗုဒၶအေလာင္းေတာ္ ပဓာနအက်င့္ အားထုတ္ခဲ့စဥ္ကာလက..ေရပူ ေရခ်မ္း ကမ္းလမ္းျပဳစုခဲ့ေပးေသာ၊ ၀တ္ၾကီး/၀တ္ငယ္ျပဳစုခဲ့ေပးေသာသူမ်ား ျဖစ္၏။ ပဓာနအက်င့္ ဆုိသည္မွာ ဒုကၠရစရိယာအက်င့္ကုိ ေခၚဆုိ၏။ ထုိသူတုိ႔၌ ေက်းဇူးရွိ၏။ ျမတ္ဗုဒၶအေလာင္းေတာ္အား ျပဳစုေပးခဲ့ေသာ ေက်းဇူးေပတည္း။ ျမတ္ဗုဒၶသည္ ေက်းဇူးကုိ သိတတ္ရာ၌လည္း အႏႈိင္းမဲ့ျဖစ္၏။ ျမတ္ဗုဒၶအေလာင္းေတာ္သည္ (၆)ႏွစ္တုိင္ေအာင္ ထုိ ဒုကၠရစရိယာအက်င့္ကုိ က်င့္ခဲ့၏။ ထုိအက်င့္သည္ အတၱကိလမထ အက်င့္ တြင္ အက်ဳံး၀င္၏။ အစြန္းေရာက္ အက်င့္ျဖစ္၏။ ထုိသုိ႔ အစြန္းေရာက္မွန္းကုိလည္း ျမတ္ဗုဒၶက..တရားဦး၌ ျပန္လည္ေဟာျပလုိ႔သာ သိရ၏။ တကယ္ေတာ့ ထုိအခ်ိန္က..ေခတ္စားေသာ အက်င့္ျဖစ္၏။ ျမတ္ဗုဒၶသည္ ထုိအက်င့္ကုိ အစြန္းကုန္ အားထုတ္ခဲ့ဖူး၏။ လြန္စြာ ပင္ပန္းဆင္းရဲေစေသာ အက်င့္ျဖစ္၏။ ထုိစဥ္က ပဥၥ၀ဂၢီ (၅)ပါးတုိ႔သည္လည္း အေမွ်ာ္လင့္ၾကီး ေမွ်ာ္လင့္ၾကျပီး ျမတ္ဗုဒၶအနားမွာပင္ ျပဳစုလ်က္ ရွိေနခဲ့ၾက၏။ ပင္ပန္းၾကီးစြာ က်င့္ရတုိင္း ဘုရားျဖစ္လ်င္ ငါသည္ ဘုရားျဖစ္ထုိက္ျပီ..ငါ့ထက္လည္း အဘယ္သူမွ အပင္ပန္းခံ က်င့္ႏုိင္ၾကလိမ့္မည္မဟုတ္ ခႏၶာကုိယ္ကုိ ျပန္လည္ မွ်တေအာင္ အစာအဟာရ မွီ၀ဲျပီး တရားအားထုတ္လ်င္ ေကာင္းေပစြ ဟု စိတ္အၾကံေပၚျပီးသကာလ.. လုံး၀အစာမစားပဲ ေနရာမွ ျပန္လည္ စားသုံးခဲ့၏။ စားသုံးရသည္ ဆုိသည္မွာလည္း ကုလားပဲ စြပ္ျပဳပ္ရည္ကေလး၊ မပဲ စြပ္ျပဳပ္ကေလး၊ (သုိ႔) ပဲေနာက္ စြပ္ျပဳပ္ရည္ေလးမွ်ပင္ ျဖစ္၏။ ထုိသုိ႔ ျပန္လည္ စားသုံးျခင္းအေပၚ ပဥၥ၀ဂၢီတုိ႔သည္ အထင္လြဲျပီး လက္ေလ်ာ့သြားၾက၏။ ရဟန္းၾကီး ေဂါတမေတာ့ ပဓာနအက်င့္မွ ေလ်ာက်သြားေလျပီ၊ ပစၥည္းေပါမ်ားေအာင္ ဘုန္းၾကီးေအာင္ေတာ့ လုပ္ေနျပီဟု..သူတုိ႔စိတ္ထဲမွာ မေမွ်ာ္လင့္ေတာ့ဘဲ အေ၀းသုိ႔ ထြက္ခြါသြားၾကေတာ့၏။ ယခု…ျမတ္ဗုဒၶ တရားဦးဓမၼစၾကာေဟာမည္ဟု စိတ္ၾကံေသာအခါ သူတုိ႔ ငါးပါး အနားမွာမရွိေပ။ အဘယ္အရပ္သုိ႔ ေရာက္ေနပါသနည္း။ ျမတ္ဗုဒၶ ဒိဗၺိစကၠဳအဘိဥာဏ္ေတာ္ကုိ အသုံးျပဳေတာ္မူျပီး ဆင္ျခင္ေလျပီ။ သူတုိ႔ငါးပါး ဗာရာဏသီျမိဳ႔ ဣသိပတန မိဂဒါ၀ုန္ေတာသုိ႔ ေရာက္ရွိေနၾကသည္။ ဣသိပတန ဆုိသည္မွာ..ရေသ့ရဟန္း၊ ဆာဒူး၊ ပရဗုိဇ္တုိ႔ လာေရာက္ အားထုတ္ရာ႒ာနျဖစ္၏။ ေရွးျမတ္ဗုဒၶတုိ႔ တရားဦးေဟာေတာ္မူရာ ႒ာနလည္း ျဖစ္၏။ မိဂဒါ၀ုန္ေတာ ဆုိသည္မွာ သမင္ ဒရယ္ စတဲ့ ေတာေကာင္မ်ားကုိ ေဘးမဲ့ေပးရာေတာျဖစ္၏။ ထုိ ပဥၥ၀ဂၢီ ငါးပါးတုိ႔ ရွိရာအရပ္သုိ႔ ျမတ္ဗုဒၶ ၾကြေတာ္မူရန္ အခ်ိန္တန္ေလျပီ။ ထုိသုိ႔တရားဦးေဟာရန္ ၾကြေတာ္မူရာ၌လည္း ေရွးက သဗၺညဳ ဘုရားတုိင္းသည္ မိဂဒါ၀ုန္ေတာအရပ္သုိ႔ ေကာင္းကင္ခရီး စ်ာန္ျဖင့္ ၾကြေတာ္မူၾကသည္ခ်ည္း ျဖစ္၏။ ေဂါတမျမတ္ဗုဒၶမွာေတာ့ ေကာင္းကင္ခရီးမွ မၾကြဘဲ ေျခလ်င္ခရီး ျဖင့္ပင္ ၾကြေတာ္မူသည္။ ေျခလ်င္ခရီးျဖင့္ ၾကြျခင္းမွာ အေၾကာင္းရွိ၏။ လမ္းခရီးတြင္ ဥပကတကၠဒြန္းနွင့္ ဆုံေတြ႔ရမည္ ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ေျခလ်င္ခရီးကုိ အသုံးျပဳေတာ္မူျခင္း ျဖစ္၏။ သတၱ၀ါတုိ႔တြက္ အက်ဳိးေက်းဇူးမျဖစ္ေစဘဲ အခ်ည္းအႏွီးျဖစ္မည့္ကိစၥ ဘယ္ေသာအခါမွ.. ျမတ္ဗုဒၶတုိ႔ မျပဳလုပ္ေပ။ ေဂါတမျမတ္ဗုဒၶသည္ ဘုရားရွင္အျဖစ္ႏွင့္ အခ်ိန္ကာလ အနည္းဆုံး ေနရေသာ ဘုရားျဖစ္၏။ ဘုရားအျဖစ္ႏွင့္ ၄၅ ႏွစ္သာ ရ၏။ ကာလမွာ တုိေတာင္းလွ၏။ ထုိကာလအတြင္း လုပ္ေဆာင္ရေသာ လုပ္ငန္းမွာေတာ့ မ်ားျပားလွေပ၏။ ေရွးသက္ေတာ္ရွည္ ဘုရားမ်ားႏွင့္ လုပ္ငန္းေဆာင္တာမွာ အတူတူပင္ ျဖစ္၏။ ထုိအခ်ိန္တုိေလးအတြင္းမွာ ျပည့္စုံေအာင္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့ရ၏။ ေခ်ခြ်တ္သင့္ေသာ သတၱ၀ါေ၀ေနယ်ကုိ တစ္ေယာက္/တစ္ပါး မက်န္ေအာင္ ဆင္ျခင္ရ၏..ဆင္ျခင္ျပီးသကာလ ထုိသူတုိ႔ဆီသုိ႔ ပင္ပင္ပန္းပန္းျဖင့္ ၾကြေတာ္မူ၍ တရားေဟာရေသး၏။ ထုိကဲ့သုိ႔ မနားမေန သတၱ၀ါတုိ႔အား သံသရာခရီးခဲၾကီးမွ ကယ္တင္ေပးေနသည့္ၾကားမွ ခႏၶာကုိယ္ရွိေနေသးသည့္ အတြက္ ကုိယ္ေတာ္ျမတ္ကုိယ္တုိင္ ခႏၶာဒုကၡတုိ႔ကုိ ခံစားရေသး၏။ ခဏခဏခံစားရေသာ ခါးေတာ္နာရေသာ ဒုကၡ ႏွင့္ ေခါင္းေတာ္ခဲရေသာ ဒုကၡမ်ားျဖစ္၏။ ၀ဋ္မ်ားပင္ျဖစ္၏။ ယခု ဥရုေ၀ဠေတာမွ မိဂဒါ၀ုန္ေတာသုိ႔ တရားဦးေဟာရန္ ၾကြေတာ္မူေသာအခါတြင္လည္း ပင္ပင္ပန္းပန္း ေျခလ်င္ခရီးျဖင့္ပင္ ၾကြေတာ္မူရသည္။ ထုိခရီးမွာလည္း ေ၀း၏။ (၁၈)ယူဇနာ ေ၀းသည္။ မုိင္အားျဖင့္ဆုိလ်င္ (၁၄၂)မုိင္ ေ၀းကြာသည္။ ထုိမွ်ေလာက္ေ၀းကြာေသာ ခရီးကုိ ၾကြေတာ္မူစဥ္ လမ္းခုလတ္တြင္ ဥပက တကၠတြန္းႏွင့္ ေတြ႕ခဲ့သည္။ ဥက တကၠတြန္းသည္ အ၀တ္မ၀တ္ဘဲ က်င့္ေနၾကေသာ ဂုိဏ္းမွ ျဖစ္၏။ ထုိဂုိဏ္းကုိ ဂ်ိန္းဂုိဏ္းဟုေခၚ၏။ ထုိဂုိဏ္း၏ ဆရာၾကီးမွာ နာဋပုတၱ ျဖစ္သည္။ ထုိ ဥပကတကၠတြန္းသည္ ျမတ္ဗုဒၶကုိ ျမင္ေသာအခါ.. ငါ့ရွင္ၾကည့္ရတာ ဣေျႏၵေတြ တည္ျငိမ္ပါေပတယ္၊ ၾကည္လင္သန္႔ရွင္းလွပါေပတယ္။ အေရအဆင္းကလည္း သန္႔ရွင္းျဖဴစင္ပါ၏။ အျပစ္ကင္းစင္လွပါေပ၏။ ငါ့ရွင္.. အဘယ္သူ႔ကုိ ရည္ညႊန္းျပီး ရဟန္းျပဳသလဲ၊ သင့္ဆရာ အဘယ္သူလဲ၊ ဘယ္သူ႔တရားေတြကုိ သင္ႏွစ္သက္ပါသလဲ ဟု ေမးေလ၏။ သူေမးေသာ ပုံစံမွာ လူသာမာန္တုိ႔ အတန္းအစား သေဘာထားျပီး သူႏွယ္ငါ့ႏွယ္ျဖင့္ ေမးျမန္းလုိက္ျခင္းပင္ျဖစ္၏။ ထုိအခါ သဗၺညဳျမတ္ဗုဒၶက…ရဲရဲေတာက္ ျပန္လည္ မိန္႔ၾကားေလသည္… ငါသည္ အလုံးစုံေသာ တရားတုိ႔ကုိ လႊမ္းမုိးစုိးပုိင္ေသာ သူျဖစ္ေပ၏။ အဘယ္သူသည္ ငါ့အေပၚ၌ ဆရာျဖစ္ရပါ့မလဲ။ ရွိရွိသမွ် တရားေတြအေပၚမွာ အနိစၥ၊ ဒုကၡ၊ အနတၱ ဆုိတဲ့ လကၡဏာသုံးပါးကုိ အလုိရွိေလသမွ် ပုိင္ပုိင္ႏုိင္ႏုိင္ျဖင့္ သုံးသပ္ႏုိင္တဲ့ အရည္အခ်င္းရွိတဲ့အတြက္ တရားအလုံးစုံအေပၚမွာ ငါသည္ လႊမ္းမုိး စုိးပုိင္နုိင္၏။ အလုံးစုံေသာ တရားတုိ႔ကုိ အရဟတၱဖုိလ္ေပါက္ အသိဥာဏ္ေရာက္ျပီးသူ ျဖစ္၏။ သိျပီးသား ပုိင္ႏုိင္ျပီးသား ျဖစ္ေပ၏။ ငါ့မွာ တဏွာ၊ မာန၊ ဒိ႒ိ ေတြ မျငိကပ္ဘူး။ တြယ္တာတပ္မက္တတ္တဲ့ တဏွာကုိ ဖယ္ရွားျပီးေသာသူ ျဖစ္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ တဏွာကုန္ရာ နိဗၺာန္သုိ႔ ညႊတ္သူ ကုိင္းသူ ျဖစ္၏။ ကုိယ္ပုိင္ဥာဏ္ျဖင့္ နိဗၺာန္ပရမတ္ကုိ ပုိင္းျခားထင္ထင္ သိျမင္ျပီးျဖစ္တဲ့အတြက္ အဘယ္သူကုိ ငါ့ဆရာဟူ၍ ညႊန္ၾကားဖြယ္ရာ ရွိပါလိမ့္မည္နည္း။ ဆရာရယ္လုိ႔ ညႊန္ျပစရာ မရွိပါဘူး။ ေလာကုတၱရာတရားေတြ သိတဲ့ေနရာမွာ ငါ့မွာ့ ဆရာမရွိပါဘူး။ ဆရာရွိဖုိ႔ မေျပာနဲ႔ ေလာကုတၱတရားေတြကုိ သိတဲ့ေနရာမွာ ငါနဲ႔တူတဲ့ ပုဂၢိဳလ္ မရွိေပဘူး၊ နတ္ ျဗဟၼာမ်ားနဲ႔တကြ သဗၺေလာကၾကီးတခုလုံးမွာ ငါဘုရားနဲဲ႔ တုျပိဳင္ ယွဥ္ျပိဳင္ ဖုိ႔ရန္ ပုဂၢိဳလ္ရယ္လုိ႔ မရွိပါဘူး။ ငါနဲ႔ ဂုဏ္ရည္တူသူ မရွိေပ။ ယခု ဓမၼစၾကာတရားဦးေဒသနာေဟာဖုိ႔ရန္ ကာသိတုိင္း ဗာရာဏသီျမိဳ႔ မိဂဒါ၀ုန္ေတာသုိ႔ သြားေပအံ့။ ပညာဥာဏ္မ်က္စိမရွိေသာ အကန္းသဖြယ္ျဖစ္ေနေသာ လူ နတ္ ျဗဟၼာ သတၱ၀ါမ်ားအတြက္ အျမိဳက္နိဗၺာန္စည္ၾကီးကုိ ငါဘုရား တီးေပအံ့ ဟု…မိန္႔ေတာ္မူေလသည္။ ထုိအခါ ဥပကတကၠတြန္းက..မထိတထိျဖင့္ ငါ့ရွင္ေျပာသလုိဆုိလ်င္ အနႏၲဇိန ျဖစ္ထုိက္ပါသေလာ ဟု ေမးျပန္သည္။ ျမတ္ဗုဒၶက.. ေလာကမွာ ငါကဲ့သုိ႔ေသာ ပုဂၢိဳလ္သာလ်င္ ဇိန အမည္ရေပတယ္။ အာသ၀ကၡဥာဏ္ေတာ္ကုိ ရရွိျပီးျပီ။ ငါ့မွာ မေကာင္းမႈ တရားေတြကုိ ဖယ္ရွားျခင္း၌ အၾကြင္းမဲ့ ေအာင္ျမင္ျပီးျပီ ျဖစ္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ဥပက ငါကား ဇိန အမည္ရွိေပတယ္ ဟု.. ရဲရဲေတာက္ ျပန္လည္ မိန္႔ေတာ္မူေလ၏။ ထုိအခါ ဥပကတကၠတြန္းက…ဟုတ္ပါလိမ့္မည္ ငါ့ရွင္ ဟု မယုံခ်င္ယုံခ်င္ မယုံတ၀က္ ယုံတ၀က္ျဖင့္ ေျပာျပီး ေဘးဖယ္ကာ သြားျမဲ အတုိင္း သူရည္ရြယ္ထားေသာ အရပ္ဆီသုိ႔ သြားခဲ့ေလသည္။ ဥပကတကၠတြန္းကား အလြန္ကံထူးသည္။ ဘုရားရွင္စစ္နဲ႔ ေတြ႕ဆုံခြင့္ရ၏။ သုိ႔ေပမယ့္..သဗၺညဳဘုရားရွင္ ျပန္လည္ မိန္႔ေတာ္မူေသာ စကားေတာ္မ်ားအေပၚ၌ သူသည္ အျပည့္အ၀ မယုံၾကည္နုိင္ေသးဘဲ.. သံသယ ခံေနေသး၏။ သူ၏ ထုိသံသယေၾကာင့္လည္း တရားဦးႏွင့္ လြဲခဲ့ရေလျပီ။ သုိ႔ရာတြင္ သူ၏ စိတ္ထဲမွာေတာ့ ျမတ္ဗုဒၶအေပၚ၌ သဒၶါတရားေလးေတာ့ ျဖစ္သြားခဲ့သည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္လည္း ေနာင္အခါ သူ ဒုကၡေတြ တသီခ်ည္းရင္ဆုိင္ရေတာ့..ျမတ္ဗုဒၶရွိရာအရပ္သုိ႔ ေရာက္ရွိလာခဲ့ျပီး ရဟန္း၀တ္ခါ အနာဂါမ္ အရိယာၾကီးျဖစ္သြားခဲ့ေပ၏။ ထုိျဖစ္ေပၚလာမည့္ ဥပက၏ အက်ဳိးစီးပြားကုိ ေမ်ာ္ျမင္ေတာ္မူေသာေၾကာင့္လည္း ျမတ္ဗုဒၶသည္ ေျခလ်င္ခရီးျဖင့္ မိဂဒါ၀ုန္ေတာသုိ႔ ၾကြခဲ့ျခင္းျဖစ္ေလ၏။ ထုိသုိ႔ ဥပက ႏွင့္ ေတြ႔ဆုံျပီးေနာက္ ျမတ္ဗုဒၶသည္လည္း အစဥ္သျဖင့္ မိဂဒါ၀ုန္ေတာသုိ႔ ဆက္လက္ ခရီးေဒသစာရီ ၾကြေတာ္မူခဲ့ေလသည္။ (img: ျမတ္ဗုဒၶ ႏွင့္ ဥပကတကၠတြန္း -၊ ျမန္မာက်ဴးပစ္မွ ယူထားပါသည္) သဟမၸတိျဗဟၼာၾကီး…ျမတ္ဗုဒၶအားရုိရုိေသေသ ရွိခုိးကန္ေတာ့၍.. ျဗဟၼာျပည္သုိ႔ ျပန္လည္ၾကြသြားျပီးတဲ့ေနာက္…. ျမတ္ဗုဒၶ တစ္ပါးတည္း အဇပါလ ေညာင္ပင္အရိပ္တြင္ က်န္ရစ္ခဲ့ျပီ။ အဲဒီအခ်ိန္ ျမတ္ဗုဒၶသည္ ဆင္ျခင္စဥ္းစားေတာ္မူေလျပီ။ တရားလက္ဦးေဟာဖုိ႔ရန္အတြက္ ျဖစ္၏။ အဘယ္သူကုိ အရင္ဆုံး တရားေဟာရမလဲ၊ အဘယ္သူသည္ ငါဘုရားေဟာမည့္ တရားကုိ ပုိင္းပုိင္းျခားျခား သိႏုိင္ပါမလဲ ဟု စိတ္အၾကံေတာ္ ျဖစ္ေလ၏။ တရားဦးကုိ နာယူမည့္ ကြ်တ္ထုိက္မည့္ တရားနာပရိသတ္အတြက္ ျမတ္ဗုဒၶက..စဥ္းစားဆင္ျခင္ျခင္းျဖစ္၏။ ျမတ္ဗုဒၶ၏ တရားဦးနဲ႔ ပက္သက္လာလ်င္ အၾကံျဖစ္ထုိက္ေသာ ပုဂၢိဳလ္ (၃)စုရွိ၏။..၎တုိ႔မွာ.. 1. အာဠာရရေသ့ၾကီး 2. ဥဒကရေသ့ၾကီး 3. ပဥၥ၀ဂၢီ ရဟန္းေတာ္ (၅)ပါး တုိ႔ျဖစ္ၾက၏။ အာဠာရရေသ့ ႏွင့္ ဥဒကရေသ့ တုိမွာ..ျမတ္ဗုဒၶအေလာင္းေတာ္ ေတာထြက္စဥ္အခါက..တရားေဆြးေႏြးခဲ့ဖူးေသာ ရေသ့ၾကီးမ်ားျဖစ္၏။ ပဥၥ၀ဂၢီ ရဟန္းေတာ္ (၅)ပါးတုိ႔မွာ..ျမတ္ဗုဒၶအေလာင္းေတာ္ ဒုကၠရစရိယာအက်င့္ က်င့္စဥ္က..ေရပူ/ေရခ်မ္း ကမ္းလွမ္းခဲ့ေသာ၊ ၀တ္ၾကီး/၀တ္ငယ္ျပဳစုခဲ့ေပးေသာသူတုိ႔ ျဖစ္ၾက၏။ ကာလမအမ်ဳိးအႏြယ္ အာဠာရရေသ့ သည္ ပညာရွိသည္။ လိမၼာသည္။ ဥာဏ္မ်က္စိ၌ ကိေလသာ ျမဴမႈန္ နည္းပါးေသာ သူျဖစ္၏။ လ်င္ျမန္စြာ တရားထူးရႏုိင္ေသာသူ ျဖစ္၏။ ကြ်တ္ထုိက္ေသာသူမ်ားတြင္ သူသည္ ပထမဆုံး ေနရာတြင္ရွိ၏။ ထုိ႔ေၾကာင့္ သူ႔အား တရားဦး ေဟာရန္ ေကာင္းေပစြ ဟု ျမတ္ဗုဒၶ စိတ္အၾကံျဖစ္ေလ၏။ ထုိစိတ္အၾကံသည္ ပကတိ စိတ္ကူးပင္ျဖစ္၏။ ဥာဏ္ထူးျဖင့္ ဆင္ျခင္ျခင္း မဟုတ္ေသးေပ။ ထုိ႔ကဲ့သုိ႔ ျမတ္ဗုဒၶ စိတ္အၾကံ တည္လုိက္ျပီးေနာက္…. အနီးအနား၌ မထင္မရွား ကြယ္ပေနေသာ နတ္တစ္ဦးသည္..ျမတ္ဗုဒၶအား အခုလုိ..ေလ်ာက္တင္ေလ၏။.. “ဘုန္းေတာ္ ေန၀င္းထြန္းေတာက္ပေတာ္မူေသာ ျမတ္စြာဘုရား… ကာလမအမ်ဳိးအႏြယ္ အာဠာရရေသ့သည္ ယေန႔မွ လြန္ခဲ့ေသာ (၇)ရက္ေျမာက္ေန႔တြင္….စုတိပ်က္ေၾကြ ေသခဲ့ေလျပီ” ဟု ေလ်ာက္တင္ေလသည္။ နတ္၏အခုလုိ ေလ်ာက္တင္မႈျပီးေသာသကာလ ျမတ္ဗုဒၶသည္ ကုိယ္ပုိင္ဥာဏ္ေတာ္ျဖင့္ အာဠာရရဲ႕ ဂတိကုိ စဥ္းစားဆင္ျခင္လုိက္ေသာအခါ..အမွန္ပင္.. အာဠာရသည္ အတိတ္ (၇)ရက္၌ ကြယ္လြန္ခဲ့ျပီး အာကိဥၥညာယတန ဟူေသာ အရူပဘုံသုိ႔ ေရာက္ရွိေနေလျပီ။ ထုိသုိ႔ သိျမင္ျပီးေနာက္ ျမတ္ဗုဒၶသည္ ဆက္လက္ျပီး အခုလုိ..စိတ္အၾကံျဖစ္ေတာ္မူ၏။ “အာဠာရရေသ့ အဆုံးရႈံးၾကီး ဆုံရႈံးခဲ့ေလျပီ။” ဟုတ္ေပ၏။ အာဠာရရေသ့ အလြဲၾကီးလြဲခဲ့ျပီ။ အခြင့္အခါ ေကာင္းကုိ လြဲေခ်ာ္သြားျခင္းျဖစ္၏။ သူ၏ လြဲေခ်ာ္မႈမွာ အေသေစာသြားေသာေၾကာင့္ျဖစ္ေပ၏။ တရား မဦးပဲ (၇)ရက္ အေသဦးခဲ့ေသာေၾကာင့္ ယခုေတာ့ ျမတ္ဗုဒၶ၏ တန္ဖုိးရွိလွေသာ ဓမၼစၾကာတရားဦးကုိ နာၾကားခြင့္မရေတာ့ျပီ။ ထုိ႔ေၾကာင့္လည္း မုိးကုတ္တရားစခန္း၏ ေန႔စဥ္ေဆာင္ပုဒ္အတုိင္း အေသမဦးခင္ ဥာဏ္ဦးရန္ အထူးလုိေပ၏။ အာဠာရရေသ့သည္ ဥာဏ္ေကာင္းသူျဖစ္၏။ ျမတ္ဗုဒၶ တရားဦး နာၾကားလုိက္ရလ်င္ တရားကုိ သိျမင္ အရဟတၱမဂ္ဖုိလ္ဆုိက္ေရာက္ျပီး ရဟႏၲာအထိပင္ ျဖစ္နုိင္၏။ ထုိသုိ႔ ထူးခြ်န္ေသာသူ ျဖစ္ပါလ်က္ (၇)ရက္ အေသ ေစာသြားသျဖင့္ အဆုံးရႈံးၾကီး ဆုံးရႈံးသြားျခင္းျဖစ္၏။ ထုိ႔အျပင္ အာဠာရရေသ့ ေရာက္ရွိေနေသာ အာကိဥၥညာယတန အရူပဘုံတြင္ ရုပ္မရွိေပ။ စိတ္ေစတသိက္ နာမ္တရားသက္သက္သာ ရွိ၏။ ရုပ္မရွိသျဖင့္ တရားနာရန္ နား မရွိေပ။ ထုိဘုံ၌ သူေနရမည့္ ကာလသည္လည္း အလြန္ၾကာေညာင္းေပဦးမည္။ ကမၻာေပါင္း ေျခာက္ေသာင္းထိပင္ျဖစ္၏။ ထုိျဗဟၼာသက္တမ္း ကုန္ဆုံးျပီးေသာအခါ လူ႔ဘ၀ သုိ႔ ျပန္လည္ေရာက္နုိင္ပါေသာ္လည္း ပုထုဇဥ္အေနျဖင့္ပင္ သံသရာထဲ က်င္လည္ရေပဦးမည္။ အာဠာရရေသ့ ၏ ဆုံးရႈံးမႈက..ၾကီးမားလြန္းလွသည္။ အာဠာရရေသ့အတြက္ ျမတ္ဗုဒၶ စိတ္အၾကံျဖစ္ျပီးေနာက္ … ဥဒကရေသ့အတြက္ ျမတ္ဗုဒၶသည္ ပကတိစိတ္ျဖင့္ပင္ ပထမအၾကိမ္ စိတ္အၾကံျဖစ္ေလ၏။ ရာမဆရာၾကီး၏ သားတပည့္ ဥဒကသည္လည္း ပညာရွိေပ၏။ လိမၼာ၏။ တရားနာလုိက္ရလ်င္ လ်င္ျမန္စြာ သိျမင္မည့္ ပုဂၢိဳလ္ပင္ျဖစ္၏။ ထုိ႔ေၾကာင့္ သူ႔အား တရားဦးေဟာရန္ ေကာင္းေပစြ ဟု.. ျမတ္ဗုဒၶ စိတ္အၾကံတည္ေလ၏။ ထုိအခ်ိန္ အနီးအနားမွပင္ မထင္မရွားကြယ္ပေနေသာ နတ္တစ္ဦးမွ.. “ဘုန္းေတာ္ ေန၀င္းထြန္းေတာက္ပေတာ္မူေသာ ျမတ္စြာဘုရား… ရာမ၏ သားတပည့္ ဥဒကသည္လည္းပဲ ယမန္ေန႔ သန္းေခါင္ယာမ္၌ ကြယ္လြန္ခဲ့ေလျပီ” ဟု ေလ်ာက္တင္ေလသည္။ ျမတ္ဗုဒၶလည္း ကုိယ္ပုိင္ဥာဏ္ေတာ္ျဖင့္ ဥဒက၏ဂတိကုိ ဆင္ျခင္လုိက္ေသာအခါ….မွန္ေပ၏။ ဥဒကလည္း ယမန္ေန႔ သန္းေခါင္ယာမ္၌ ကြယ္လြန္ခဲ့ေလျပီ။ ယခု သူေရာက္ရွိေနေသာ ဘုံမွာ..ေန၀သညာနာယတနဘုံပင္ျဖစ္၏။ ထုိ႔ေနာက္ ျမတ္ဗုဒၶသည္ ဥဒကအတြက္ ယခုကဲ့သုိ႔ စိတ္အၾကံျဖစ္ေလ၏။ “ဥဒကရေသ့သည္လည္း အဆုံးရႈံးၾကီး ဆုံးရႈံးခဲ့ေလျပီ။” မွန္ေပ၏။ ဥဒကရေသ့ လက္ရွိေရာက္ဆဲ ဘုံမွာလည္း ရုပ္မရွိေပ။ ထုိဘုံ၌ သူသည္ ကမၻာေပါင္း (၈)ေသာင္း(၄)ေထာင္ ရွိေနရဦးမည္။ ရုပ္မရွိသျဖင့္ တရားဦးနာရန္ အခြင့္ထူးကုိ မရေတာ့ေပ။ သူသည္လည္း သစၥာတရားနာလုိက္ရလ်င္ ရဟႏၱာျဖစ္နုိင္ေသာ သူျဖစ္ေပ၏။ ယခုေတာ့ ဥဒကရေသ့ စစ္မွန္ေသာတရားကုိ မနာလုိက္ရသျဖင့္ ဆုံးရႈံးသြားခဲ့ေလျပီ။ http://sankooo.iblogger.org/2010/07/page/2/
____________________________________________________________________________
တဆယ့္ရွစ္ကုေဋ အေရအတြက္ရွိေသာ ျဗဟၼာအေပါင္းတို႔သည္ ဣသိပတန မိဂဒါဝုန္ေတာဝယ္ ဓမၼစၾကာ တရားဦး ေဟာမည့္ေနရာ၌ အညီအၫြတ္ စည္းေဝးလာေရာက္ၾကၿပီး ျဖစ္ႏွင့္ေလသည္။

ဓမၼစၾကာတရားဦးကို စ၍ ေဟာသည့္အခ်ိန္မွာ အေနာက္အရပ္သို႔ ေနဝင္လုဆဲဆဲ၊ အေရွ႕အရပ္မွ လဝန္းထြက္ျပဴဆဲအခ်ိန္ ျဖစ္ေလသည္။

ဤဓမၼစကၠပဝတၱနသုတၱန္ ေဒသနာစဥ္ အက်ဥ္းခ်ဳပ္မွာ -

ျမတ္စြာဘုရားရွင္သည္ ပၪၥဝဂၢီတို႔အား ေရွးဦးစြာ ေရွာင္ၾကဥ္ရမည့္ အယုတ္တရားႏွစ္ပါးတို႔ကို ေဟာေတာ္မူသည္။
ထို႔ေနာက္ လိုက္နာက်င့္သံုးရမည့္ မဂၢင္ရွစ္ရပ္ မဇၥ်ိမပဋိပတ္ကို ေဟာေတာ္မူသည္။
ထိုေနာက္ သစၥာေလးပါးကို အက်ဥ္းခ်ဳပ္ ေဟာေတာ္မူသည္။
ထိုေနာက္ ကိုယ္ေတာ္ျမတ္အဖို႔ရာ သစၥာေလးပါးတို႔အနက္ တပါးတပါး၌ ရထိုက္ ျဖစ္ထိုက္ေသာ ဉာဏ္သံုးပါးစီ ျပည့္စံုမွ ဘုရားအျဖစ္ ဝန္ခံေတာ္မူေၾကာင္းကို ေဟာေတာ္မူသည္။
ထို႔ေနာက္ ဤတရားေဒသနာေတာ္ကို ေဟာေတာ္မူစဥ္ အရွင္ေကာ႑ညသည္ ေသာတာပန္တည္ေၾကာင္း၊

ဓမၼစၾကာကို ျမတ္စြာဘုရားရွင္ လည္ေစၿပီးလတ္ ျဖစ္ေစၿပီးလတ္ေသာ္ -
ဘုမၼစိုးနတ္တို႔မွအစ ျဗဟၼာမ်ားက်ေအာင္ ေကာင္းႀကီးေႂကြးေၾကာ္ၾကေၾကာင္း၊
မဟာပထဝီ ဤေျမႀကီးတုန္လႈပ္ေၾကာင္း၊
သဗၺညဳတဉာဏ္ေတာ္အာႏုေဘာ္ေၾကာင့္ျဖစ္ေသာ စိတၱပစၥယ ဥတုသမု႒ာန အေရာင္အလင္းႀကီး နတ္ျဗဟၼာတို႔အေရာင္ထက္ အဆရာေထာင္ ႀကီးက်ယ္စြာ ျဖစ္ေပၚလာေၾကာင္း ေဟာေတာ္မူသည္။

ထိုအခ်ိန္၌ ျမတ္စြာဘုရားရွင္၏ သႏၲာန္ေတာ္မွာ ဓမၼစၾကာတရား ေဟာေတာ္မူစ အခ်ိန္မွာကဲ့သို႔ ၿပီးဆံုးခ်ိန္၌လည္း အလြန္ႏွစ္သက္ ဝမ္းေျမာက္ေတာ္မူျခင္း ျဖစ္သျဖင့္ ပီတိအဟုန္ကို ငံု၍ ထားေတာ္မမူႏိုင္ေတာ့ဘဲ “အညာသိ ဝတ ေဘာ ေကာ႑ေညာ၊ အညာသိ ဝတ ေဘာ ေကာ႑ေညာ = အို ... ေကာ႑ညသည္ သစၥာေလးပါး တရားကို သိျမင္ ကၽြတ္တမ္းဝင္ခဲ့ေလၿပီတကား၊ အို ... ေကာ႑ညသည္ သစၥာေလးပါး တရားကို သိျမင္ ကၽြတ္တမ္းဝင္ခဲ့ေလၿပီတကား”ဟု ႏႈတ္ေတာ္ႁမြက္၍ ဥဒါန္းက်ဴးေတာ္မူေၾကာင္း ေဟာေတာ္မူသည္။
(ဤဥဒါန္းက်ဴးရင့္ေသာ အသံေတာ္သည္လည္း စၾကဝဠာတိုက္တေသာင္း ႏွ႔ံ၍ တည္ေလသည္။)

ထို႔ေနာက္ အရွင္ေကာ႑ညက ျမတ္စြာဘုရား၏အထံေတာ္၌ ရွင္,ရဟန္းအျဖစ္ကို ရပါလိုေၾကာင္း ေတာင္းပန္သျဖင့္ ျမတ္စြာဘုရားရွင္သည္ ‘ဧဟိ ဘိကၡဳ’ေခၚေတာ္မူ၍ အရွင္ေကာ႑ည ‘ဧဟိ ဘိကၡဳ’ရဟန္း ပၪၥင္းျဖစ္ေၾကာင္း ေဟာေတာ္မူသည္။

ဤကား ဓမၼစကၠပဝတၱနသုတ္၏ အက်ဥ္းခ်ဳပ္ေဟာပံု အစဥ္တည္း။

(မင္းကြန္းဆရာေတာ္ဘုရားႀကီး၏ “မဟာဗုဒၶဝင္” ပၪၥမတြဲ)http://lokachantha.blogspot.com/2011_07_01_archive.html
___________________________________________________________________________

ဓမၼစၾကာအခါေတာ္ေန.(၀ါဆိုလျပည္.ေန.)
ဓမၼစၾကာအမြမ္း

ဘိကၡဴနံ ပၪၥ၀ဂၢီနံ၊ ဣသိပတန နာမေက။

မိဂဒါေယ ဓမၼ၀ရံ၊ ယံ တံ နိဗၺာနပါပကံ။

သဟမၸတိ နာမေကန၊ မဟာျဗေဟၼန ယာစိတံ။

စတုသစၥံပကာေသေႏၲာ၊ ေလာကနာေထာ အေဒသယိ။

နႏၵိတံ သဗၺေဒေ၀ဟိ၊ သဗၺသမၸတၱိသာဓကံ။

သဗၺေလာကဟိ တတၳာယ၊ ဓမၼစကၠံ ဘဏာမေဟ။

ဓမၼစၾကာနိဒါန္း

ဧ၀ံ ေမ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂ၀ါ ဗာရာဏသိယံ ၀ိဟရတိ ဣသိပတေန မိဂဒါေယ။ တၾတ ေခါ ဘဂ၀ါ ပၪၥ၀ဂၢိေယ ဘိကၡဴ အာမေႏၲသိ -

ကၽြႏု္ပ္ ဤသို႔ ၾကားနာခဲ့ရပါသည္။ အခါတစ္ပါးတြင္ ျမတ္စြာဘုရားသည္ ဗာရာဏသီျပည္ ‘ဣသိပတန’ အမည္ရေသာ မိဂဒါ၀ုန္ေတာ၌ သီတင္းသံုးေနေတာ္မူသည္။ ထိုအခါတြင္ ျမတ္စြာဘုရားသည္ ပၪၥ၀ဂၢီရဟန္းတို႔အား မိန္႔ေတာ္မူသည္။

(၁) အစြန္းတရားႏွစ္ပါး၏ အလယ္အလတ္ျဖစ္ေသာ မဇၩိမပဋိပဒါအက်င့္
..........................

............................................................

ေဒြ ေမ, ဘိကၡေ၀, အႏၲာ ပဗၺဇိေတန န ေသ၀ိတဗၺာ။ ကတေမ ေဒြ?

(၁) ေယာ စာယံ ကာေမသု ကာမသုခလႅိကာႏုေယာေဂါ ဟီေနာ ဂေမၼာ ေပါထုဇၨနိေကာ အနရိေယာ အနတၳသံဟိေတာ၊

(၂) ေယာ စာယံ အတၱကိလမထာႏုေယာေဂါ ဒုေကၡာ အနရိေယာ အနတၳသံဟိေတာ။

ရဟန္းတို႔… အိမ္ယာစြန္႔ခြာ ရဟန္းျပဳလာသူတို႔ မမွီ၀ဲအပ္ေသာ အစြန္းတရား ႏွစ္ပါးရွိ၏။ အဘယ္ ႏွစ္ပါးတို႔နည္း။

(၁) ယုတ္ညံ့၍ အိမ္ယာထူေထာင္သူ လူမ်ားစုတို႔၏ အေလ့အက်င့္သာျဖစ္ေသာ,ျမတ္ေသ ာအက်င့္မဟုတ္ေသာ, အက်ိဳးမရွိေသာ ‘ကာမခ်မ္းသာကိုလိုက္စားျခင္း’ (ကာမသုခလႅိကာႏုေယာဂ)

(၂) ကိုယ္စိတ္ဆင္းရဲျခင္းကိုျဖစ ္ေစတတ္ေသာ, ျမတ္ေသာအက်င့္မဟုတ္ေသာ, အက်ိဳးမရွိေသာ ‘မိမိကိုမိမိ ပင္ပန္းဆင္းရဲေအာင္အားထုတ္ျခင္း’ (အတၱကိလမထာႏုေယာဂ) ႏွစ္ပါးတို႔တည္း။

ဧေတ ေခါ, ဘိကၡေ၀, ဥေဘာ အေႏၲ အႏုပဂမၼ မဇၩိမာ ပဋိပဒါ တထာဂေတန အဘိသမၺဳဒၶါ, စကၡဳကရဏီ ဉာဏကရဏီ ဥပသမာယ အဘိညာယ သေမၺာဓာယ နိဗၺာနာယ သံ၀တၱတိ။

ကတမာ စ သာ, ဘိကၡေ၀, မဇၩိမာ ပဋိပဒါ တထာဂေတန အဘိသမၺဳဒၶါ, စကၡဳကရဏီ ဉာဏကရဏီ ဥပသမာယ အဘိညာယ သေမၺာဓာယ နိဗၺာနာယ သံ၀တၱတိ? အယေမ၀ အရိေယာ အ႒ဂႋေကာ မေဂၢါ။ ေသယ်ထိဒံ -

သမၼာဒိ႒ိ သမၼာသကၤေပၸါ သမၼာ၀ါစာ သမၼာကမၼေႏၲာ သမၼာအာဇီေ၀ါ သမၼာ၀ါယာေမာ သမၼာသတိ သမၼာသမာဓိ။

အယံ ေခါ သာ, ဘိကၡေ၀, မဇၩိမာ ပဋိပဒါ တထာဂေတန အဘိသမၺဳဒၶါ, စကၡဳကရဏီ ဉာဏကရဏီ ဥပသမာယ အဘိညာယ သေမၺာဓာယ နိဗၺာနာယ သံ၀တၱတိ။

ရဟန္းတို႔ …တထာဂတ (ျမတ္စြာဘုရား)သည္ ဤအစြန္းတရားႏွစ္ပါးအား မကပ္ေရာက္ပဲ အလယ္အလတ္အက်င့္ (မဇၩိမ ပဋိပဒါ) ကို ထိုးထြင္း၍ သိေတာ္မူအပ္ၿပီ။ ထို မဇၩိမပဋိပဒါ အက်င့္သည္ ပညာမ်က္စိကိုျဖစ္ေစ၏။ အသိဉာဏ္ကိုျဖစ္ေစ၏။ ကိေလသာကို ၿငိမ္းေစ၏။ (သစၥာေလးပါးကို) ထူးေသာဉာဏ္ျဖင့္ ထိုးထြင္းသိေစ၏။ နိဗၺာန္ကို မ်က္ေမွာက္ျပဳေစ၏။

ထို မဇၩိမပဋိပဒါ အက်င့္ကား အဘယ္နည္း။

(၁) သမၼာဒိ႒ိ (မွန္ေသာအျမင္)

(၂) သမၼာသကၤပၸ( မွန္ေသာအႀကံ)

(၃) သမၼာ၀ါစာ (မွန္ေသာစကား)

(၄) သမၼာကမၼႏၲ (မွန္ေသာအျပဳအမူ)

(၅) သမၼာအာဇီ၀ (မွန္ေသာအသက္ေမြးျခင္း)

(၆) သမၼာ၀ါယာမ (မွန္ေသာအားထုတ္ျခင္း)

(၇) သမၼာသတိ (မွန္ေသာေအာက္ေမ့ျခင္း)

(၈) သမၼာသမာဓိ (မွန္ေသာတည္ၾကည္ျခင္း) ဟူေသာ အဂၤါရွစ္ပါးႏွင့္ ျပည့္စံုေသာ အက်င့္လမ္း(မဂၢ) ျဖစ္သည္။

တထာဂတသည္ ဤ မဇၩိမပဋိပဒါအက်င့္အား ထိုးထြင္း၍ သိေတာ္မူအပ္ၿပီ။

(၂) အရိယသစၥာေလးပါး
......................................

(၁) ဣဒံ ေခါ ပန, ဘိကၡေ၀, ဒုကၡံ အရိယသစၥံ။ ဇာတိပိ ဒုကၡာ, ဇရာပိ ဒုကၡာ, ဗ်ာဓိပိ ဒုေကၡာ, မရဏံပိ ဒုကၡံ, အပၸိေယဟိ သမၸေယာေဂါ ဒုေကၡာ, ပိေယဟိ ၀ိပၸေယာေဂါ ဒုေကၡာ, ယံပိစၧံ န လဘတိ တံ ပိ ဒုကၡံ, သံခိေတၱန ပၪၥဳပါဒါနကၡႏၲာ ဒုကၡာ။

ရဟန္းတို႔… ဤကား ဒုကၡအရိယသစၥာ (ဆင္းရဲျခင္းဟူသည့္ အရိယာတို႔သိအပ္ေသာအမွန္တရား )တည္း။ ေမြးဖြားျခင္းဆင္းရဲ၊ အိုျခင္းဆင္းရဲ၊ နာျခင္းဆင္းရဲ၊ ေသျခင္းဆင္းရဲ၊ မခ်စ္မႏွစ္သက္သူ(သတၱ၀ါ, သခၤါရတရား) တို႔ႏွင့္ အတူေနရျခင္းဆင္းရဲ၊ ခ်စ္ခင္ႏွစ္သက္သူတို႔ႏွင့္ ေကြကြင္းရျခင္းဆင္းရဲ၊ အလိုရွိအပ္သည္ကို မရေသာဆင္းရဲ၊ အက်ဥ္းအားျဖင့္ ဥပါဒါန္၏ အာ႐ံုျဖစ္ေသာ ခႏၶာငါးပါး (ပၪၥဳပါဒါနကၡႏၶာ) တို႔ ျဖစ္သည္။

(၂) ဣဒံ ေခါ ပန, ဘိကၡေ၀, ဒုကၡသမုဒယံ အရိယသစၥံ။ ယာယံ တဏွာ ေပါေနာဗၻ၀ိကာ, နႏၵီရာဂ သဟဂတာ တၾတ တၾတာဘိနႏၵိနီ။ ေသယ်ထိဒံ – ကာမတဏွာ, ဘ၀တဏွာ, ၀ိဘ၀တဏွာ။

ရဟန္းတို႔…ဤကား ဒုကၡသမုဒယ အရိယသစၥာ (ဆင္းရဲျခင္း၏ ျဖစ္ေၾကာင္းဟူသည့္ အရိယာတို႔ သိအပ္ေသာ အမွန္တရား-သမုဒယသစၥာ) တည္း။ အၾကင္တဏွာသည္ ဘ၀သစ္ကို တဖန္ျဖစ္ေစတတ္၏။ ႏွစ္သက္တပ္မက္ျခင္းႏွင့္ တကြျဖစ္၍ ထိုထို (ကာမဂုဏ္အာ႐ံု,ဘ၀စသည္)တုိ႔က ို အလြန္ ႏွစ္သက္သာယာတတ္သည္။ ယင္းတဏွာတို႔ကား ကာမဂုဏ္အာ႐ံုတို႔၌ တပ္မက္ျခင္း (ကာမတဏွာ), ဘ၀ျဖစ္တည္မႈကို တပ္မက္ျခင္း (ဘ၀တဏွာ)၊ ဘ၀ကင္းျပတ္မႈကို တပ္မက္ျခင္း (၀ိဘ၀တဏွာ)တို႔ျဖစ္သည္။

(၃) ဣဒံ ေခါ ပန, ဘိကၡေ၀, ဒုကၡနိေရာဓံ အရိယသစၥံ။ ေယာ တႆာေယ၀ တဏွာယ အေသသ၀ိရာဂနိေရာေဓာ စာေဂါ ပဋိနိႆေဂၢါ မုတၱိ အနာလေယာ။

ရဟန္းတို႔…ဤကား ဒုကၡနိေရာဓ အရိယသစၥာ (ဆင္းရဲခ်ဳပ္ျခင္းဟူသည့္ အရိယာတို႔ သိအပ္ေသာ အမွန္တရား- နိေရာဓသစၥာ) တည္း။ ထိုတဏွာ၏ အႂကြင္းမဲ့ တပ္ျခင္းကင္းရာ, ခ်ဳပ္ရာ, စြန္႔ရာ, တစ္ဖန္ျပန္၍ စြန႔္ရာ လြတ္ေျမာက္ရာ မကပ္ၿငိရာျဖစ္သည္။

(၄) ဣဒံ ေခါ ပန, ဘိကၡေ၀, ဒုကၡနိေရာဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ အရိယသစၥံ။ အယေမ၀ အရိေယာ အ႒ဂႋေကာ မေဂၢါ။ ေသယ်ထိဒံ- သမၼာဒိ႒ိ သမၼာသကၤေပၸါ သမၼာ၀ါစာ သမၼာကမၼေႏၲာ သမၼာအာဇီေ၀ါ သမၼာ၀ါယာေမာ သမၼာသတိ သမၼာသမာဓိ။

ရဟန္းတို႔…ဤကား ဒုကၡနိေရာဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ အရိယသစၥာ (ဆင္းရဲခ်ဳပ္ရာသို႔ ေရာက္ေၾကာင္း အက်င့္လမ္း ဟူသည့္ အရိယာတို႔ သိအပ္ေသာ အမွန္တရား- မဂၢသစၥာ) တည္း။ သမၼာဒိ႒ိ, သမၼာသကၤပၸ, သမၼာ၀ါစာ, သမၼာကမၼႏၲ, သမၼာအာဇီ၀, သမၼာ၀ါယမ, သမၼာသတိ, သမၼာသမာဓိ ဟူေသာအဂၤါရွစ္ပါးရွိေသာ အက်င့္လမ္း (အ႒ဂႋကမဂၢ) ျဖစ္သည္။

(၃) တိပရိ၀႗ေဒသနာ – သစၥာေလးပါးအား သစၥဉာဏ္, ကိစၥဉာဏ္, ကတဉာဏ္သံုးပါးျဖင့္ သိျခင္း
.......................................................................

(၁) “ဣဒံ ဒုကၡံ အရိယသစၥ” ႏၲိေမ, ဘိကၡေ၀, ပုေဗၺ အနႏုႆုေတသု ဓေမၼသု စကၡံဳ ဥဒပါဒိ, ဉာဏံ ဥဒပါဒိ, ပညာ ဥဒပါဒိ, ၀ိဇၨာ ဥဒပါဒိ, အာေလာေကာ ဥဒပါဒိ။

ရဟန္းတို႔… “ဤကား ဒုကၡအမွန္တရားတည္း” ဟု (ဘုရားမျဖစ္မီ) ေရွးယခင္က မၾကားခဲ့ဖူးေသာ တရားတို႔၌ (သစၥာဉာဏ္) ပညာမ်က္စိသည္ျဖစ္၏။ အသိဉာဏ္သည္ ျဖစ္၏။ ပညာသည္ျဖစ္၏။ ထိုးထြင္း၍ သိေသာ ၀ိဇၨာသည္ျဖစ္၏။ ဉာဏ္အလင္းေရာင္သည္ျဖစ္၏။

(၂) “တံ ေခါ ပနိဒံ ဒုကၡံ အရိယသစၥံ ပရိေညယ်” ႏၲိေမ, ဘိကၡေ၀, ပုေဗၺ အနႏုႆုေတသု ဓေမၼသု စကၡံဳ ဥဒပါဒိ, ဉာဏံ ဥဒပါဒိ, ပညာ ဥဒပါဒိ, ၀ိဇၨာ ဥဒပါဒိ, အာေလာေကာ ဥဒပါဒိ။

ရဟန္းတို႔… “ထို ဒုကၡအမွန္တရားအား ပိုင္းျခား၍ သိအပ္သည္” ဟု (ဘုရားမျဖစ္မီ) ေရွးယခင္က မၾကားခဲ့ဖူးေသာ တရားတို႔၌ (ကိစၥဉာဏ္)ပညာမ်က္စိသည္ျဖစ္ ၏။ အသိဉာဏ္သည္ ျဖစ္၏။ ပညာသည္ျဖစ္၏။ ထိုးထြင္း၍ သိေသာ ၀ိဇၨာသည္ျဖစ္၏။ ဉာဏ္အလင္းေရာင္သည္ျဖစ္၏။

(၃) “တံ ေခါ ပနိဒံ ဒုကၡံ အရိယသစၥံ ပရိညာတ” ႏၲိေမ, ဘိကၡေ၀, ပုေဗၺ အနႏုႆုေတသု ဓေမၼသု စကၡံဳ ဥဒပါဒိ, ဉာဏံ ဥဒပါဒိ, ပညာ ဥဒပါဒိ, ၀ိဇၨာ ဥဒပါဒိ, အာေလာေကာ ဥဒပါဒိ။

ရဟန္းတို႔… “ထို ဒုကၡအမွန္တရားအား ပိုင္းျခား၍ သိၿပီ” ဟု (ဘုရားမျဖစ္မီ) ေရွးယခင္က မၾကားခဲ့ဖူးေသာ တရားတို႔၌ (ကတဉာဏ္) ပညာမ်က္စိသည္ျဖစ္၏။ အသိဉာဏ္သည္ ျဖစ္၏။ ပညာသည္ျဖစ္၏။ ထိုးထြင္း၍ သိေသာ ၀ိဇၨာသည္ျဖစ္၏။ ဉာဏ္အလင္းေရာင္သည္ျဖစ္၏။

(၄) “ဣဒံ ဒုကၡသမုဒယံ အရိယသစၥ” ႏၲိေမ, ဘိကၡေ၀, ပုေဗၺ အနႏုႆုေတသု ဓေမၼသု စကၡံဳ ဥဒပါဒိ, ဉာဏံ ဥဒပါဒိ, ပညာ ဥဒပါဒိ, ၀ိဇၨာ ဥဒပါဒိ, အာေလာေကာ ဥဒပါဒိ။

ရဟန္းတို႔… “ဤကား ဒုကၡျဖစ္ေၾကာင္း အမွန္တရားတည္း” ဟု (ဘုရားမျဖစ္မီ) ေရွးယခင္က မၾကားခဲ့ဖူးေသာ တရားတို႔၌ (သစၥာဉာဏ္)ပညာမ်က္စိသည္ျဖစ္ ၏။ အသိဉာဏ္သည္ ျဖစ္၏။ ပညာသည္ျဖစ္၏။ ထိုးထြင္း၍ သိေသာ ၀ိဇၨာသည္ျဖစ္၏။ ဉာဏ္အလင္းေရာင္သည္ျဖစ္၏။

(၅) “တံ ေခါ ပနိဒံ ဒုကၡသမုဒယံ အရိယသစၥံ ပဟာတဗၺ” ႏၲိေမ, ဘိကၡေ၀, ပုေဗၺ အနႏုႆုေတသု ဓေမၼသု စကၡံဳ ဥဒပါဒိ, ဉာဏံ ဥဒပါဒိ, ပညာ ဥဒပါဒိ, ၀ိဇၨာ ဥဒပါဒိ, အာေလာေကာ ဥဒပါဒိ။

ရဟန္းတို႔… “ထို ဒုကၡျဖစ္ေၾကာင္း အမွန္တရားအား ပယ္အပ္သည္” ဟု (ဘုရားမျဖစ္မီ) ေရွးယခင္က မၾကားခဲ့ဖူးေသာ တရားတို႔၌ (ကိစၥဉာဏ္)ပညာမ်က္စိသည္ျဖစ္ ၏။ အသိဉာဏ္သည္ ျဖစ္၏။ ပညာသည္ျဖစ္၏။ ထိုးထြင္း၍ သိေသာ ၀ိဇၨာသည္ျဖစ္၏။ ဉာဏ္အလင္းေရာင္သည္ျဖစ္၏။

(၆) “တံ ေခါ ပနိဒံ ဒုကၡသမုဒယံ အရိယသစၥံ ပဟီန” ႏၲိေမ, ဘိကၡေ၀, ပုေဗၺ အနႏုႆုေတသု ဓေမၼသု စကၡံဳ ဥဒပါဒိ, ဉာဏံ ဥဒပါဒိ, ပညာ ဥဒပါဒိ, ၀ိဇၨာ ဥဒပါဒိ, အာေလာေကာ ဥဒပါဒိ။

ရဟန္းတို႔… “ထို ဒုကၡျဖစ္ေၾကာင္း အမွန္တရားအား ပယ္ၿပီးၿပီ” ဟု (ဘုရားမျဖစ္မီ) ေရွးယခင္က မၾကားခဲ့ဖူးေသာ တရားတို႔၌ (ကတဉာဏ္)ပညာမ်က္စိသည္ျဖစ္၏။ အသိဉာဏ္သည္ ျဖစ္၏။ ပညာသည္ျဖစ္၏။ ထိုးထြင္း၍ သိေသာ ၀ိဇၨာသည္ျဖစ္၏။ ဉာဏ္အလင္းေရာင္သည္ျဖစ္၏။

(၇) “ဣဒံ ဒုကၡနိေရာဓံ အရိယသစၥ” ႏၲိေမ, ဘိကၡေ၀, ပုေဗၺ အနႏုႆုေတသု ဓေမၼသု စကၡံဳ ဥဒပါဒိ, ဉာဏံ ဥဒပါဒိ, ပညာ ဥဒပါဒိ, ၀ိဇၨာ ဥဒပါဒိ, အာေလာေကာ ဥဒပါဒိ။

ရဟန္းတို႔… “ဤကား ဒုကၡခ်ဳပ္ရာ အမွန္တရားတည္း” ဟု (ဘုရားမျဖစ္မီ) ေရွးယခင္က မၾကားခဲ့ဖူးေသာ တရားတို႔၌ (သစၥာဉာဏ္) ပညာမ်က္စိသည္ျဖစ္၏။ အသိဉာဏ္သည္ ျဖစ္၏။ ပညာသည္ျဖစ္၏။ ထိုးထြင္း၍ သိေသာ ၀ိဇၨာသည္ျဖစ္၏။ ဉာဏ္အလင္းေရာင္သည္ျဖစ္၏။

(၈) “တံ ေခါ ပနိဒံ ဒုကၡနိေရာဓံ အရိယသစၥံ သစၧိကာတဗၺ” ႏၲိေမ, ဘိကၡေ၀, ပုေဗၺ အနႏုႆုေတသု ဓေမၼသု စကၡံဳ ဥဒပါဒိ, ဉာဏံ ဥဒပါဒိ, ပညာ ဥဒပါဒိ, ၀ိဇၨာ ဥဒပါဒိ, အာေလာေကာ ဥဒပါဒိ။

ရဟန္းတို႔… “ထို ဒုကၡခ်ဳပ္ရာ အမွန္တရားအား မ်က္ေမွာက္ျပဳအပ္သည္” ဟု (ဘုရားမျဖစ္မီ) ေရွးယခင္က မၾကားခဲ့ဖူးေသာ တရားတို႔၌ (ကိစၥဉာဏ္)ပညာမ်က္စိသည္ျဖစ္ ၏။ အသိဉာဏ္သည္ ျဖစ္၏။ ပညာသည္ျဖစ္၏။ ထိုးထြင္း၍ သိေသာ ၀ိဇၨာသည္ျဖစ္၏။ ဉာဏ္အလင္းေရာင္သည္ျဖစ္၏။

(၉) “တံ ေခါ ပနိဒံ ဒုကၡနိေရာဓံ အရိယသစၥံ သစၧိကတ” ႏၲိေမ, ဘိကၡေ၀, ပုေဗၺ အနႏုႆုေတသု ဓေမၼသု စကၡံဳ ဥဒပါဒိ, ဉာဏံ ဥဒပါဒိ, ပညာ ဥဒပါဒိ, ၀ိဇၨာ ဥဒပါဒိ, အာေလာေကာ ဥဒပါဒိ။

ရဟန္းတို႔… “ထို ဒုကၡခ်ဳပ္ရာ အမွန္တရားအား မ်က္ေမွာက္ျပဳၿပီးၿပီ” ဟု (ဘုရားမျဖစ္မီ) ေရွးယခင္က မၾကားခဲ့ဖူးေသာ တရားတို႔၌ (ကတဉာဏ္)ပညာမ်က္စိသည္ျဖစ္၏။ အသိဉာဏ္သည္ ျဖစ္၏။ ပညာသည္ျဖစ္၏။ ထိုးထြင္း၍ သိေသာ ၀ိဇၨာသည္ျဖစ္၏။ ဉာဏ္အလင္းေရာင္သည္ျဖစ္၏။

(၁၀) “ဣဒံ ဒုကၡနိေရာဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ အရိယသစၥ” ႏၲိေမ, ဘိကၡေ၀, ပုေဗၺ အနႏုႆုေတသု ဓေမၼသု စကၡံဳ ဥဒပါဒိ, ဉာဏံ ဥဒပါဒိ, ပညာ ဥဒပါဒိ, ၀ိဇၨာ ဥဒပါဒိ, အာေလာေကာ ဥဒပါဒိ။

ရဟန္းတို႔… “ဤကား ဒုကၡခ်ဳပ္ရာ ေရာက္ေၾကာင္းအက်င့္ အမွန္တရားတည္း” ဟု (ဘုရားမျဖစ္မီ) ေရွးယခင္က မၾကားခဲ့ဖူးေသာ တရားတို႔၌ (သစၥာဉာဏ္) ပညာမ်က္စိသည္ျဖစ္၏။ အသိဉာဏ္သည္ ျဖစ္၏။ ပညာသည္ျဖစ္၏။ ထိုးထြင္း၍ သိေသာ ၀ိဇၨာသည္ျဖစ္၏။ ဉာဏ္အလင္းေရာင္သည္ျဖစ္၏။

(၁၁) “တံ ေခါ ပနိဒံ ဒုကၡနိေရာဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ အရိယသစၥံ ဘာေ၀တဗၺ” ႏၲိေမ, ဘိကၡေ၀, ပုေဗၺ အနႏုႆုေတသု ဓေမၼသု စကၡံဳ ဥဒပါဒိ, ဉာဏံ ဥဒပါဒိ, ပညာ ဥဒပါဒိ, ၀ိဇၨာ ဥဒပါဒိ, အာေလာေကာ ဥဒပါဒိ။

ရဟန္းတို႔… “ဤကား ဒုကၡခ်ဳပ္ရာ ေရာက္ေၾကာင္းအက်င့္ အမွန္တရားအား ပြားမ်ားအပ္သည္” ဟု (ဘုရားမျဖစ္မီ) ေရွးယခင္က မၾကားခဲ့ဖူးေသာ တရားတို႔၌ (ကိစၥဉာဏ္)ပညာမ်က္စိသည္ျဖစ္ ၏။ အသိဉာဏ္သည္ ျဖစ္၏။ ပညာသည္ျဖစ္၏။ ထိုးထြင္း၍ သိေသာ ၀ိဇၨာသည္ျဖစ္၏။ ဉာဏ္အလင္းေရာင္သည္ျဖစ္၏။

(၁၂) “တံ ေခါ ပနိဒံ ဒုကၡနိေရာဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ အရိယသစၥံ ဘာ၀ိတ” ႏၲိေမ, ဘိကၡေ၀, ပုေဗၺ အနႏုႆုေတသု ဓေမၼသု စကၡံဳ ဥဒပါဒိ, ဉာဏံ ဥဒပါဒိ, ပညာ ဥဒပါဒိ, ၀ိဇၨာ ဥဒပါဒိ, အာေလာေကာ ဥဒပါဒိ။

ရဟန္းတို႔… “ဤကား ဒုကၡခ်ဳပ္ရာ ေရာက္ေၾကာင္းအက်င့္ အမွန္တရားအား ပြားမ်ားၿပီးၿပီ” ဟု (ဘုရားမျဖစ္မီ) ေရွးယခင္က မၾကားခဲ့ဖူးေသာ တရားတို႔၌ (ကတဉာဏ္) ပညာမ်က္စိသည္ျဖစ္၏။ အသိဉာဏ္သည္ ျဖစ္၏။ ပညာသည္ျဖစ္၏။ ထိုးထြင္း၍ သိေသာ ၀ိဇၨာသည္ျဖစ္၏။ ဉာဏ္အလင္းေရာင္သည္ျဖစ္၏။

(၄) သစၥာေလးပါးကိုသိမွ ဘုရားအျဖစ္ကို ၀န္ခံျခင္း
.............................................................

ယာ၀ကီ၀ၪၥ ေမ, ဘိကၡေ၀, ဣေမသု စတူသု အရိယသေစၥသု ဧ၀ံ တိပရိ၀႗ံ ဒြါဒသကာရံ ယထာဘူတံ ဉာဏဒႆနံ န သု၀ိသုဒၶံ အေဟာသိ။ ေန၀ တာ၀ဟံ, ဘိကၡေ၀, သေဒ၀ေက ေလာေက သမာရေက သျဗဟၼေက သႆမဏျဗာဟၼဏိယာ ပဇာယ သေဒ၀မႏုႆာယ “အႏုတၱရံ သမၼာ သေမၺာဓႎ အဘိသမၺဳေဒၶါ” တိ ပစၥညာသႎ။

ရဟန္းတို႔… ဤအရိယသစၥာေလးပါး၌ (သစၥဉာဏ္, ကိစၥဉာဏ္, ကတဉာဏ္ဟု) သံုးပါးေသာအျပန္ (တိပရိ၀႗ံ),၁၂-ပါးေသာ အျခင္းအရာအားျဖင့္ ဟုတ္တိုင္းမွန္စြာသိေသာ ဉာဏ္အျမင္ မစင္ၾကယ္ေသးသမွ်ကာလပတ္လံုး၊ ငါသည္ နတ္, မာရ္နတ္, ျဗဟၼာ ႏွင့္ သမဏ, ျဗာဟၼဏ, မင္းဟူေသာ နတ္လူေလာကတြင္ “အတုမရွိေသာ သမၼာသမၺဳဒၶဘုရား” အျဖစ္ကို ၀န္မခံခဲ့ေခ်။

ယာေတာ စ ေခါ ေမ, ဘိကၡေ၀, ဣေမသု စတူသု အရိယသေစၥသု ဧ၀ံ တိပရိ၀႗ံ ဒြါဒသကာရံ ယထာဘူတံ ဉာဏဒႆနံ သု၀ိသုဒၶံ အေဟာသိ။ အထာဟံ ဘိကၡေ၀, သေဒ၀ေက ေလာေက သမာရေက သျဗဟၼေက သႆမဏျဗာဟၼဏိယာ ပဇာယ သေဒ၀မႏုႆာယ “အႏုတၱရံ သမၼာ သေမၺာဓႎ အဘိသမၺဳေဒၶါ” တိ ပစၥညာသႎ။

ရဟန္းတို႔… ဤအရိယသစၥာေလးပါး၌ (သစၥဉာဏ္, ကိစၥဉာဏ္, ကတဉာဏ္ဟု) သံုးပါးေသာအျပန္ (တိပရိ၀႗ံ), ၁၂-ပါးေသာ အျခင္းရာအားျဖင့္ ဟုတ္တိုင္းမွန္စြာသိေသာ ဉာဏ္အျမင္ စင္ၾကယ္မွသာလွ်င္၊ (…) “အတုမရွိေသာ သမၼာသမၺဳဒၶဘုရား” အျဖစ္ကို ၀န္ခံခဲ့သည္။

ဉာဏၪၥ ပန ေမ ဒႆနံ ဥဒပါဒိ “အကုပၸါ ေမ ၀ိမုတၱိ, အယမႏၲိမာ ဇာတိ, နတၳိဒါနိ ပုနဗၻေ၀ါ” တိ။

“ငါ၏ လြတ္ေျမာက္မႈသည္ မပ်က္စီးမဆံုး႐ႈံးႏိုင္ေတာ့ ။ ဤကား အဆံုးဘ၀တည္း။ ဘ၀တစ္ဖန္ျပန္၍ ျဖစ္ျခင္းမရွိၿပီ” ဟုသိျမင္ေသာ (ျပန္၍ ဆင္ျခင္သိေသာ ပစၥေ၀ကၡဏာ) ဉာဏ္သည္ျဖစ္ေပၚလာသည္။

ဣဒမေ၀ါ စ ဘဂ၀ါ အတၱမနာ ပၪၥ၀ဂၢိယာ ဘိကၡဴ ဘဂ၀ေတာ ဘာသိတံ အဘိနႏၵဳႏၲိ။

ျမတ္စြာဘုရားသည္ ဤစကားအား မိန္႔ေသာအခါ၊ ပၪၥ၀ဂၢီငါးပါးတို႔သည္ ႏွစ္လိုကုန္သည္ျဖစ္၍ ျမတ္စြာဘုရားေဟာေသာ တရားေတာ္အား ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းေျမာက္ၾကကုန္ ၏။

(၅) အသွ်င္ေကာ႑ည ေသာတာပန္တည္ျခင္း
..................................................................

ဣမသၼႎ စ ပန ေ၀ယ်ာကရဏသၼႎ ဘညမာေန အာယသၼေတာ ေကာ႑ညႆ ၀ိရဇံ ၀ီတမလံ ဓမၼစကၡဳံ ဥဒပါဒိ “ယံ ကိၪၥိ သမုဒယဓမၼံ, သဗၺံ တံ နိေရာဓ ဓမၼ” ႏၲိ။

ဤသို႔ (ဂါထာမဖက္) စကားေျပ သက္သက္ျဖင့္ ေဟာၾကားအပ္ေသာအခါ၊ အသွ်င္ေကာ႑ညအား “ျဖစ္ျခင္းသေဘာရွိေသာ တရားအလံုးစံုတို႔သည္ ခ်ဳပ္ျခင္းသေဘာရွိကုန္သည္”ဟ ူေသာ ကိေလသာစင္ၾကယ္သည့္ (ေသာတာပတၱိမဂ္ေခၚ) တရားအျမင္သည္ ျဖစ္ေပၚ၍လာ၏။

(၆) နတ္ျဗဟၼာတို႔ ေကာင္းခ်ီးေပးျခင္း
................................................

(၁) ပ၀တၱိေတ စ ပန ဘဂ၀တာ ဓမၼစေကၠ, ဘုမၼာ ေဒ၀ါ သဒၵမႏုႆာေ၀သံု – “ဧတံ ဘဂ၀တာ ဗာရာဏသိယံ ဣသိပတေန မိဂဒါေယ အႏုတၱရံ ဓမၼစကၠံ ပ၀တၱိတံ အပၸဋိ၀တၱိယံ သမေဏန ၀ါ ျဗာဟၼေဏန ၀ါ ေဒေ၀န ၀ါ မာေရန ၀ါ ျဗဟၼဳနာ ၀ါ ေကနစိ ၀ါ ေလာကသၼႎ” တိ။

ဤသို႔ ျမတ္စြာဘုရားသည္ (သစၥာေလးခ်က္) တရားစက္ကို လည္ေစေသာ္ -

“ေလာကတြင္ သမဏ ျဗာဟၼဏ နတ္ မာရ္နတ္ ျဗဟၼာ တစ္ဦးတစ္ေယာက္မွ် မေဟာႏိုင္ေသာ အတုမရွိသည့္ ဓမၼစၾကာတရားေတာ္ကို ျမတ္စြာဘုရားသည္ ဗာရာဏသီျပည္ ဣသိပတနမည္ေသာ မိဂဒါ၀ုန္ေတာ၌ ေဟာၾကားေတာ္မူ၏”ဟု ဘုမၼစိုးနတ္တို႔သည္ အဆင့္ဆင့္ ေကာင္းခ်ီးေပး ေႂကြးေၾကာ္ၾကကုန္၏။

(၂) ဘုမၼာနံ ေဒ၀ါနံ သဒၵံ သုတြာ, စတုမဟာရာဇိကာ ေဒ၀ါ သဒၵမႏုႆာေ၀သံု – “ဧတံ ဘဂ၀တာ ဗာရာဏသိယံ ဣသိပတေန မိဂဒါေယ အႏုတၱရံ ဓမၼစကၠံ ပ၀တၱိတံ အပၸဋိ၀တၱိယံ သမေဏန ၀ါ ျဗာဟၼေဏန ၀ါ ေဒေ၀န ၀ါ မာေရန ၀ါ ျဗဟၼဳနာ ၀ါ ေကနစိ ၀ါ ေလာကသၼႎ” တိ။

ဘုမၼစိုးနတ္တို႔ ေကာင္းခ်ီးေပးသံကို ၾကားရေသာ္ “ေလာကတြင္ … ေဟာၾကားေတာ္မူ၏” ဟု စတုမဟာရာဇ္နတ္တို႔သည္ အဆင့္ဆင့္ ေကာင္းခ်ီးေပး ေႂကြးေၾကာ္ၾကကုန္၏။

(၃) စတုမဟာရာဇိကာနံ ေဒ၀ါနံ သဒၵံ သုတြာ, တာ၀တႎသာ ေဒ၀ါ သဒၵမႏုႆာေ၀သံု – “ဧတံ ဘဂ၀တာ ဗာရာဏသိယံ ဣသိပတေန မိဂဒါေယ အႏုတၱရံ ဓမၼစကၠံ ပ၀တၱိတံ အပၸဋိ၀တၱိယံ သမေဏန ၀ါ ျဗာဟၼေဏန ၀ါ ေဒေ၀န ၀ါ မာေရန ၀ါ ျဗဟၼဳနာ ၀ါ ေကနစိ ၀ါ ေလာကသၼႎ” တိ။

စတုမဟာရာဇ္နတ္တို႔ ေကာင္းခ်ီးေပးသံကို ၾကားရေသာ္ “ေလာကတြင္ … ေဟာၾကားေတာ္မူ၏” ဟု တာ၀တႎသာနတ္တို႔သည္ အဆင့္ဆင့္ ေကာင္းခ်ီးေပး ေႂကြးေၾကာ္ၾကကုန္၏။

(၄) တာ၀တႎသာနံ ေဒ၀ါနံ သဒၵံ သုတြာ, ယာမာ ေဒ၀ါ သဒၵမႏုႆာေ၀သံု – “ဧတံ ဘဂ၀တာ ဗာရာဏသိယံ ဣသိပတေန မိဂဒါေယ အႏုတၱရံ ဓမၼစကၠံ ပ၀တၱိတံ အပၸဋိ၀တၱိယံ သမေဏန ၀ါ ျဗာဟၼေဏန ၀ါ ေဒေ၀န ၀ါ မာေရန ၀ါ ျဗဟၼဳနာ ၀ါ ေကနစိ ၀ါ ေလာကသၼႎ” တိ။

တာ၀တႎသာနတ္တို႔ ေကာင္းခ်ီးေပးသံကို ၾကားရေသာ္ “ေလာကတြင္ … ေဟာၾကားေတာ္မူ၏” ဟု ယာမာနတ္တို႔သည္ အဆင့္ဆင့္ ေကာင္းခ်ီးေပး ေႂကြးေၾကာ္ၾကကုန္၏။

(၅) ယာမာနံ ေဒ၀ါနံ သဒၵံ သုတြာ, တုသိတာ ေဒ၀ါ သဒၵမႏုႆာေ၀သံု – “ဧတံ ဘဂ၀တာ ဗာရာဏသိယံ ဣသိပတေန မိဂဒါေယ အႏုတၱရံ ဓမၼစကၠံ ပ၀တၱိတံ အပၸဋိ၀တၱိယံ သမေဏန ၀ါ ျဗာဟၼေဏန ၀ါ ေဒေ၀န ၀ါ မာေရန ၀ါ ျဗဟၼဳနာ ၀ါ ေကနစိ ၀ါ ေလာကသၼႎ” တိ။

ယာမာနတ္တို႔ ေကာင္းခ်ီးေပးသံကို ၾကားရေသာ္ “ေလာကတြင္ … ေဟာၾကားေတာ္မူ၏” ဟု တုသိတာနတ္တို႔သည္ အဆင့္ဆင့္ ေကာင္းခ်ီးေပး ေႂကြးေၾကာ္ၾကကုန္၏။

(၆) တုသိတာနံ ေဒ၀ါနံ သဒၵံ သုတြာ, နိမၼာနရတိ ေဒ၀ါ သဒၵမႏုႆာေ၀သံု – “ဧတံ ဘဂ၀တာ ဗာရာဏသိယံ ဣသိပတေန မိဂဒါေယ အႏုတၱရံ ဓမၼစကၠံ ပ၀တၱိတံ အပၸဋိ၀တၱိယံ သမေဏန ၀ါ ျဗာဟၼေဏန ၀ါ ေဒေ၀န ၀ါ မာေရန ၀ါ ျဗဟၼဳနာ ၀ါ ေကနစိ ၀ါ ေလာကသၼႎ” တိ။

တုသိတာနတ္တို႔ ေကာင္းခ်ီးေပးသံကို ၾကားရေသာ္ “ေလာကတြင္ … ေဟာၾကားေတာ္မူ၏” ဟု နိမၼာနရတိနတ္တို႔သည္ အဆင့္ဆင့္ ေကာင္းခ်ီးေပး ေႂကြးေၾကာ္ၾကကုန္၏။

(၇) နိမၼာနရတီနံ ေဒ၀ါနံ သဒၵံ သုတြာ, ပရနိမၼိတ၀သ၀တၱီ ေဒ၀ါ သဒၵမႏုႆာေ၀သံု – “ဧတံ ဘဂ၀တာ ဗာရာဏသိယံ ဣသိပတေန မိဂဒါေယ အႏုတၱရံ ဓမၼစကၠံ ပ၀တၱိတံ အပၸဋိ၀တၱိယံ သမေဏန ၀ါ ျဗာဟၼေဏန ၀ါ ေဒေ၀န ၀ါ မာေရန ၀ါ ျဗဟၼဳနာ ၀ါ ေကနစိ ၀ါ ေလာကသၼႎ” တိ။

နိမၼာနရတိနတ္တို႔ ေကာင္းခ်ီးေပးသံကို ၾကားရေသာ္ “ေလာကတြင္ … ေဟာၾကားေတာ္မူ၏” ဟု ပရနိမၼိတ၀သ၀တၱီနတ္တို႔သည္ အဆင့္ဆင့္ ေကာင္းခ်ီးေပး ေႂကြးေၾကာ္ၾကကုန္၏။

(၈) ပရနိမၼိတ၀သ၀တၱီနံ ေဒ၀ါနံ သဒၵံ သုတြာ, ျဗဟၼကာယိကာ ေဒ၀ါ သဒၵမႏုႆာေ၀သံု – “ဧတံ ဘဂ၀တာ ဗာရာဏသိယံ ဣသိပတေန မိဂဒါေယ အႏုတၱရံ ဓမၼစကၠံ ပ၀တၱိတံ အပၸဋိ၀တၱိယံ သမေဏန ၀ါ ျဗာဟၼေဏန ၀ါ ေဒေ၀န ၀ါ မာေရန ၀ါ ျဗဟၼဳနာ ၀ါ ေကနစိ ၀ါ ေလာကသၼႎ” တိ။

ပရနိမၼိတ၀သ၀တၱီနတ္တို႔ ေကာင္းခ်ီးေပးသံကို ၾကားရေသာ္ “ေလာကတြင္ … ေဟာၾကားေတာ္မူ၏” ဟု ျဗဟၼာတို႔သည္ အဆင့္ဆင့္ ေကာင္းခ်ီးေပး ေႂကြးေၾကာ္ၾကကုန္၏။

ဣတိဟ, ေတန ခေဏန, ေတန လေယန, ေတန မုဟုေတၱန ယာ၀ ျဗဟၼေလာကာ သေဒၵါ အဗၻဳဂစၧိ။ အယၪၥ ဒသသဟႆိ ေလာကဓာတု သံကမၸိ သမၸကမၸိ သမၸေ၀ဓိ။ အပၸမာေဏာ စ ဥဠာေရာ ၾသဘာေသာ ေလာေက ပါတု ရေဟာသိ အတိကၠမၼ ေဒ၀ါနံ ေဒ၀ါႏုညာ၀ႏၲိ။

ဤသို႔လွ်င္ ထိုအခ်ိန္ ထိုအခါ ထိုကာလ၌ ေကာင္းခ်ီးေပးသံတို႔သည္ျပန္ ႔ႏွံ႔တက္၏။ ဤတစ္ေသာင္းေသာ ေလာကဓာတ္သည္လည္း တုန္လႈပ္၏။ ျပင္းစြာ တုန္လႈပ္၏။ ထက္၀န္းက်င္ တုန္လႈပ္၏။ အတိုင္းအရွည္မရွိ ႀကီးမားေသာ အေရာင္အလင္းသည္လည္း နတ္တို႔၏ အာႏုေဘာ္ကို ေက်ာ္လြန္၍ ေလာက၌ ထင္ရွားျဖစ္ေပၚလာ၏။

(၇) အသွ်င္ေကာ႑ည ရွင္ရဟန္းျပဳျခင္း
..............................................................

အထ ေခါ ဘဂ၀ါ ဣမံ ဥဒါနံ ဥဒါေနသိ “အညာသိ ၀တ ေဘာ ေကာ႑ေညာ, အညာသိ ၀တ ေဘာ ေကာ႑ေညာ” တိ။ ဣတိ ဟိဒံ အာယသၼေတာ ေကာ႑ညႆ ‘အညာသိေကာ႑ေညာ’ ေတြ၀ နာမံ အေဟာသိ။

ထိုအခါ ျမတ္စြာဘုရားသည္ “ရဟန္းတို႔ ေကာ႑ညသည္ (သစၥာေလးပါးတရားကို) သိေလၿပီတကား။ ရဟန္းတို႔ ေကာ႑ညသည္ (သစၥာေလးပါးတရားကို) သိေလၿပီတကား”ဟု ဥဒါန္းကို က်ဴးရင့္ေတာ္မူ၏။ ဤသို႔ က်ဴးရင့္ေတာ္မူေသာေၾကာင့္ အသွ်င္ေကာ႑ညအား “အညာသိေကာ႑ည” ဟူ၍သာလွ်င္ အမည္တြင္ေလ၏။

အထ ေခါ အာယသၼာ အညာသိေကာ႑ေညာ ဒိ႒ဓေမၼာ ပတၱဓေမၼာ ၀ိဒိတဓေမၼာ ပရိေယာဂါဠဓေမၼာ တိဏၰ၀ိစိကိေစၧာ ၀ိဂတကထံကေထာ ေ၀သာရဇၨပၸေတၱာ အပရပၸစၥေယာ သတၳဳသာသေန ဘဂ၀ႏၲံ ဧတဒေ၀ါစ – “လေဘယ်ာဟံ, ဘေႏၲ, ဘဂ၀ေတာ သႏၲိေက ပဗၺဇံ လေဘယ်ံ ဥပသမၸဒ” ႏၲိ။

ထို႔ေနာက္ အသွ်င္အညာသိေကာ႑ညသည္ တရားသို႔ ျမင္ၿပီး, ေရာက္ၿပီး, သိၿပီး, သက္၀င္ၿပီးျဖစ္၍၊ (သို႔ေလာ သို႔ေလာ)ယံုမွားျခင္းကို လြန္ေျမာက္ၿပီးျဖစ္၍၊ ျမတ္စြာဘုရား၏ သာသနာ၌ ရဲရင့္ျခင္းသို႔ေရာက္ၿပီး၍၊ ဘုရားမွတစ္ပါး ကိုးစားထိုက္သူ မရွိသည္ျဖစ္၍ “အသွ်င္ဘုရား… ကၽြႏု္ပ္သည္ ျမတ္စြာဘုရားထံတြင္ ရဟန္းအျဖစ္ကို ရလိုပါသည္” ဟုေလ်ာက္ထား၏။

“ဧဟိ ဘိကၡဴ” တိ ဘဂ၀ါ အေ၀ါစ “သြာကၡေတာ ဓေမၼာ, စရ ျဗဟၼစရိယံ သမၼာ ဒုကၡႆ အႏၲကိရိယာယာ” တိ။ သာ၀ တႆ အာယသၼေတာ ဥပသမၸဒါ အေဟာသီတိ။

“ရဟန္း လာေလာ့ (ဧဟိ ဘိကၡဴ) … တရားကုိ ေကာင္းစြာေဟာအပ္ၿပီ၊ ဆင္းရဲ၏ အဆံုးကိုျပဳျခင္းငွါ ျမတ္ေသာအက်င့္ကို ေကာင္းစြာက်င့္ေလာ့” ဟု ျမတ္စြာဘုရားသည္ မိန္႔ေတာ္မူ၏။ ထိုစကားျဖင့္ပင္ အသွ်င္ေကာ႑ညသည္ ပၪၥင္းအျဖစ္ (ဥပသမၸဒါ) အျဖစ္သို႔ေရာက္ေလသည္။

credit to Buddha In My Life

"ေသာတာပန္၏ ထူးျခားခ်က္(၇)ရပ္"(ကတဉာဏ္ဆုိက္ရင္ ေသာတာပန္တည္ၿပီ။)

ကုိယ့္ခႏၶာကုိ ဉာဏ္စုိက္ၾကည့္လုိက္ရင္ ေ၀ဒနာေပၚလဲ ေဖာက္ျပန္သြားတာပဲ၊ ပ်က္စီးသြားတာပဲ။ ေ၀ဒနာ႐ႈလုိက္ေတာ့ ေ၀ဒနာေလးက ျဖစ္လုိက္ပ်က္လုိက္နဲ႔ သူ႔သေဘာသူ စြန္႔စြန္႔သြားတယ္။

★သုခေ၀ဒနာကလဲ သုခေ၀ဒနာသေဘာစြန္႔တယ္။ ဒုကၡေ၀ဒနာကလဲ ဒုကၡေ၀ဒနာသေဘာစြန္႔တယ္။
ဥေပကၡေ၀ဒနာကလဲ ဥေပကၡေ၀ဒနာသေဘာ စြန္႔တယ္။
ေလာဘစိတ္ကလဲ ေလာဘသေဘာစြန္႔တယ္။
စြန္႔ၿပီး အနိစၥသေဘာခ်ည္း ျဖစ္ၿပီးပ်က္တာခ်ည္းျပတယ္။ ဒီလုိခ်ည္းျပေနေတာ့ ဒါေတြဟာ "၀ိပရိဏာမလကၡဏံ ဒုကၡသစၥံ"ပဲ။

ဉာဏ္နဲ႔ၾကည့္လုိက္ေတာ့၀ိပရိဏာမလကၡဏာေတြခ်ည္းပဲ၊
ေဖာက္ျပန္တာခ်ည္းပဲ။အထည္မက်န္ဘူး။ ေ၀ဒနာေပၚရင္
ေ၀ဒနာၾကည့္လုိက္ေတာ့ ေ၀ဒနာေလးကို ရွာမေတြ႕ေတာ့ဘူး။

★ ေ၀ဒနာပ်က္ပ်က္ စိတ္ပ်က္ပ်က္ ႐ုပ္ပ်က္ပ်က္ အထည္မက်န္ဘူး။ ေဖာက္ျပန္ပ်က္စီးသြားတာကုိ ျမင္ေအာင္ၾကည့္ရမယ္။ ဒီလုိျမင္ေအာင္ၾကည့္ၿပီး ဒုကၡသစၥာပါလား၊ ေဖာက္ျပန္ပ်က္စီးသြားတာမွ တစ္ပုိင္းတစ္စေတာင္မက်န္ေတာ့ပါလား လုိ႔ ေရွးဦးစြာ ဟုတ္တုိင္းမွန္စြာျမင္ရမယ္။ ျမင္ၿပီးေတာ့ မိမိခႏၶာႀကီးသည္ ေဖာက္ျပန္ပ်က္စီးမႈမွတစ္ပါး ဘာမွမရွိ၊ တကယ့္ကုိ ရြံစရာ မုန္းစရာခႏၶာႀကီးပါလားလုိ႔ ဉာဏ္တက္လာမယ္။ ဉာဏ္တက္ၿပီးေနာက္ ရြံစရာမုန္းစရာခႏၶာႀကီးေတာ့ သိမ္းမွေတာ္မယ္၊ သိမ္းမွေအးမယ္၊ ရခ်င္စရာတစ္ကြက္မွမရွိဘူးဆုိတဲ့ ဉာဏ္တက္လာလိမ့္မယ္။ ဒီဉာဏ္တက္လာခဲ့ရင္ ေရွ႕ဒုကၡေတြ ခ်ဳပ္သြားလိမ့္မယ္။ ၀ိပရိဏာမဒုကၡေတြ ခ်ဳပ္သြားလိမ့္မယ္။★

★အ၀ိပရိဏာမ နိဗၺာန္ေပၚလာလိမ့္မယ္။ အဲဒီေတာ့မွပဲ ေဖာက္ျပန္ပ်က္စီးမႈ ၀ိပရိဏာမေတြ မရွိေတာ့ဘူး၊ အခုမွပဲ ေဖာက္ျပန္ပ်က္စီးမႈႀကီးဇာတ္သိမ္းသြားတာ ေတြ႕ရေတာ့တယ္ဆုိတဲ့ ဉာဏ္လာတယ္။ ဒါျဖင့္ ေဖာက္ျပန္ပ်က္စီးမႈဇာတ္သိမ္းတာက နိေရာဓသစၥာ၊ ေတြ႔တဲ့ဉာဏ္က မဂၢသစၥာဆုိေတာ့ ေသာတာပန္တည္ေရာ။ မဂ္ရ ဖုိလ္ရတာပဲ။ မဂ္ဖုိလ္ရရင္ ပစၥေ၀ကၡဏာ ရတာပဲ။ ပစၥေ၀ကၡဏာရတာ အထူးေျပာဖုိ႔မလုိဘူး၊ ၀ီထိနိယာမသေဘာအတုိင္း မဂ္ဖုိလ္ရရင္ သူရမွာပဲ။ မဂ္ရဖုိ႔သာ အဓိကျဖစ္တယ္။

★၀ိပရိဏာမဒုကၡသစၥာျမင္ေနတုန္း ကိစၥဉာဏ္။ ၀ိပရိဏာမဆံုးသြားတာျမင္လုိက္ေတာ့ ကတဉာဏ္။ ကတဉာဏ္ဆုိတာ ငါေသာတာပန္တည္ၿပီလုိ႔ သိလုိက္ရတဲ့ဉာဏ္။ မဂ္ဉာဏ္ကတက္ၿပီး ေသာတာပန္တည္ၿပီလုိ႔သိလုိက္ရတဲ့ဉာဏ္၊ ေဖာက္ျပန္တဲ့ကိစၥေတြ မျမင္ေတာ့ဘဲ ေဖာက္ျပန္တဲ့ကိစၥေတြ ရွာမေတြ႕ေတာ့ဘဲ ေဖာက္ျပန္ျခင္းကင္းတာကို ျမင္တဲ့ဉာဏ္ဟာ ကတဉာဏ္။

ဒါျဖင့္ ခႏၶာကုိယ္ထဲ ဘာေပၚေပၚ ဒုကၡသစၥာခ်ည္းေပၚတာပဲလုိ႔ သိတဲ့ဉာဏ္က သစၥဉာဏ္၊ ေပၚတာဟူသေရြ႕ ဒုကၡသစၥာလုိ႔ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်။ သူ႔ရဲ႕ ေဖာက္ျပန္ပ်က္စီးတဲ့ကိစၥကုိသိေတာ့ ကိစၥဉာဏ္၊ ေပၚလာတာေလးေတြက ေပၚလာတဲ့သေဘာေတြ အကုန္စြန္႔ၿပီး ေဖာက္ျပန္ပ်က္စီးသြားတာေလးေတြပဲ ဆက္တုိက္ျမင္ေနရင္ ဒါကို ကိစၥဉာဏ္။ ေဖာက္ျပန္ပ်က္စီးတဲ့ကိစၥ မျမင္ျပန္ေတာ့ ကတဉာဏ္။ ေဖာက္ျပန္ပ်က္စီးတာေတြေတာ့မျမင္ရေတာ့ဘူး၊ မေဖာက္ျပန္မပ်က္စီးတဲ့ ခ်မ္းသာေလးတစ္ခုတည္းပဲ ျမင္ေနတယ္ဆုိရင္ ဒါ ကတဉာဏ္ပဲ။ ဒီဉာဏ္သံုးဉာဏ္နဲ႔ပဲ တက္လုိက္ပါ။

★အက်ဥ္းအားျဖင့္
သစၥာသိရင္ သစၥဉာဏ္၊
ေဖာက္ျပန္တာသိရင္ ကိစၥဉာဏ္၊
ေဖာက္ျပန္တာေတြ မေတြ႕ေတာ့ဘူးဆုိရင္ ကတဉာဏ္။★

★ကတဉာဏ္ဆုိက္ရင္ ေသာတာပန္တည္ၿပီ။
ေသာတာပန္ျဖစ္တယ္ဆုိတာ ေသာတာပန္စိတ္ေပၚတာပါပဲ။ ႐ုပ္ပုိလွလာတာလဲမဟုတ္ဘူး၊ ဆုိင္းဘုတ္ဆြဲထားတာလဲမဟုတ္ဘူး။ အဲဒီေသာတာပန္မွာေပၚတဲ့ ေသာတာပန္စိတ္သည္ ပုထုဇဥ္နဲ႔ မတူတာ ခုႏွစ္မ်ိဳးရွိတယ္။★

★★ေသာတာပန္လဲ ေလာဘ ျဖစ္ေသးတယ္၊
ေဒါသလဲ ျဖစ္ေသးတယ္၊
ေမာဟလဲ ျဖစ္ေသးတယ္။
ထိနမိဒၶ ငိုက္မ်ည္းစိတ္ေတြလဲ ျဖစ္ေသးတယ္။
ဥဒၶစၥ ပ်ံ႕လြင့္မႈေတြလဲ ျဖစ္ေသးတယ္။
ကုကၠဳစၥလဲ ျဖစ္ေသးတာပဲ။
ဒီတရားေတြက ပုထုဇဥ္မွာလဲ ျဖစ္တယ္၊ ေသာတာပန္မွာလဲ ျဖစ္တယ္ဆုိေတာ့ တူေနတဲ့သေဘာေတြ ျဖစ္ေနတယ္။ ဒါျဖင့္ ဘယ္လုိထူးလဲဆုိရင္ ပုထုဇဥ္က ဒီတရားေတြျဖစ္ရင္ ျဖစ္ေၾကာရွည္တယ္။ ကတဉာဏ္ရလို႔ ေသာတာပန္တည္ၿပီးသားပုဂၢိဳလ္က
ျဖစ္ေတာ့ျဖစ္ေပမယ့္ ျဖစ္ေၾကာမရွည္ဘူး။★★

★ပုထုဇဥ္က ေလာဘျဖစ္လုိက္ၿပီဆုိရင္လဲ ဒီေလာဘခ်ည္းပဲ အၾကာႀကီးျဖစ္ေနတတ္တယ္။ ေဒါသျဖစ္ေနတယ္ဆုိရင္လဲ
ေဒါသခ်ည္းပဲျဖစ္လို႔ မေက်မခ်မ္းႏုိင္ဘူး။ ဒါဟာ ျဖစ္ေၾကာရွည္တာပဲ။ ဒုကၡခ်ဳပ္ၿပီးသား ေသာတာပန္ကေတာ့ ျဖစ္တယ္ဆုိရင္ ျဖစ္သြားတယ္လုိ႔
ေနာက္က တစ္ခါတည္း ဉာဏ္လုိက္တယ္။ ျဖစ္ရင္ ခ်က္ခ်င္းသိတယ္၊ ျဖစ္ေၾကာမရွည္ေတာ့ဘူး။ ငါေလာဘျဖစ္သြားတယ္လို႔ ေနာက္ကေန ဉာဏ္နဲ႔ ခ်က္ခ်င္း အသိေလးလုိက္လာတယ္။ ေဒါသျဖစ္ရင္လဲ ဉာဏ္အသိ ခ်က္ခ်င္းလုိက္တယ္။ ထိနမိဒၶျဖစ္ရင္လဲ ခ်က္ခ်င္းလုိက္တာပဲ။ မသိလုိက္တာဆုိတာ မရွိဘူး။ ေလာဘျဖစ္ျဖစ္၊ ေဒါသျဖစ္ျဖစ္၊ ထိနမိဒၶျဖစ္ျဖစ္၊ ဥဒၶစၥကုကၠဳစၥျဖစ္ျဖစ္ ျဖစ္ေတာ့ျဖစ္တာပဲ၊ မပယ္ႏုိင္ေသးလုိ႔ ျဖစ္တာ။★

★ ေသာတာပတၱိမဂ္က ဒိ႒ိနဲ႔ ၀ိစိကိစၧာပဲ ပယ္ႏုိင္ေသးတာ။★

☑ေလာဘ ေဒါသ ေမာဟေတြက မပယ္ႏုိင္ေသးေတာ့ လာမွာပဲ။ လာပင္လာေသာ္လဲ ခ်က္ခ်င္း ေနာက္က ျပန္သိတယ္။ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္က ေနာက္က ျဖတ္ျဖတ္လုိက္တယ္။ ပုထုဇဥ္ကေတာ့ မျဖတ္ဘူး၊ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္ တန္းေနေအာင္ သြားတာပဲ။ ဥပမာ ပုထုဇဥ္က ေဒါသျဖစ္ရင္ ကမၻာမေက်ဘူးဆုိၿပီး ေတးထားတယ္။ ေသာတာပန္ကေတာ့ ျဖစ္ေတာ့ျဖစ္လုိက္တာပဲ၊ ဒါေပမယ့္ ေနာက္က အသိနဲ႔ ျပန္လုိက္ေပးလုိက္တယ္။ ဒါနံပါတ္(၁)ကြာျခားမႈပဲ။ ျဖစ္ေၾကာရွည္နဲ႔ ျဖစ္ေၾကာတုိကြာတယ္။

☑နံပါတ္(၂)က ေလာဘ ေဒါသ ေမာဟေတြ မပယ္ႏုိင္ေသးေတာ့ အေၾကာင္းတုိက္ဆုိင္လုိ႔ ေပၚလာခဲ့ေသာ္လဲ ဒီကိေလသာေတြ ၿငိမ္းေအးေအာင္လုပ္လုိက္ေတာ့မယ္ဆိုတဲ့ စိတ္ ေပၚလာတယ္။ သိ႐ံုတင္မကဘူး၊ ၿငိမ္းေအးေအာင္လုပ္မယ္ဆုိတဲ့အထိလာတယ္။ ေလာဘ ေဒါသ ေမာဟေတြကေတာ့ ပုထုဇဥ္လုိပဲ ျဖစ္တာပဲ။ သို႔ေသာ္ ျဖစ္မွန္းသိတဲ့အတြက္ ၿငိမ္းေအးေအာင္လုပ္လုိက္မယ္ဆုိၿပီး ျဖစ္ပ်က္႐ႈလုိက္ေတာ့ ၿငိမ္းေအးသြားတာပဲ။ ဘယ္ေတာ့မွ မေက်ဘူး ဘာညာဆုိတာေတြ မက်န္ရစ္ေတာ့ဘူး။ ကိေလသာေတြ လာေသာ္လဲ ၿငိမ္းေအးေအာင္လုပ္ပစ္လုိက္တယ္။ အက်ဥ္းခ်ဳပ္အားျဖင့္ မွားရင္ မွားမွန္း ခ်က္ခ်င္းသိတယ္၊ ၿငိမ္းေအာင္လုပ္ပစ္တယ္။ ေလာဘ ေဒါသေတြနဲ႔ မွားတာကုိေျပာတာ။

☑(၃)နံပါတ္က ဒီဘုရားသာသနာမွတစ္ပါး အျခားသာသနာမွာ ေသာတာပန္ သကဒါဂါမ္ အနာဂါမ္ ရဟႏၲာမရွိဘူးလုိ႔ ယံုၾကည္တယ္။ ကုိယ္တုိင္သိလာတာ။ သိလာလို႔ ယံုၾကည္တာ။

☑(၄)နံပါတ္က ရဟန္းေတာ္ေတြဟာ ဘုရားပညတ္ထားတဲ့သိကၡာပုဒ္တစ္ခုခု ခ်ိဳးေဖာက္မိရင္ အျပစ္သင့္တယ္။ အာပတ္သင့္တယ္။ အဲဒီအျပစ္ကုိ သိလုိက္တာနဲ႔ ေပ်ာက္သြားေအာင္ ခ်က္ခ်င္း ေဒသနာၾကားတယ္။ အာပတ္ကုစားတာေခၚတယ္။ လူေတြမွာေတာ့ တစ္ခုခု မွားလုိ႔ရွိရင္ ၀န္ခ်ေတာင္းပန္ၿပီး ေျပလည္ေအာင္လုပ္လုိစိတ္ေပၚလာတယ္။ မွားတဲ့ဥစၥာ ခ်က္ခ်င္း ေျပေအာင္လုပ္ခ်င္စိတ္ေပၚလာတာ။ မွားမိတာ သိလုိက္တာနဲ႔ ခ်က္ခ်င္း ဘုရားေရွ႕သြားၿပီး ကမၼ႒ာန္းထုိင္ပစ္လုိက္ၿပီး မွားတဲ့အျပစ္ေတြ ေျပေျပာက္ေအာင္ လုပ္လုိက္တယ္။ ဒါေသာတာပန္ရဲ႕စိတ္ထားပဲ။

☑နံပါတ္(၅)က အမႈကိစၥအတြက္ ႐ံုးကန္ကနားေခၚေသာ္ျငားလဲ လုိက္ေတာ့လုိက္တယ္။ ဒါေပမယ့္ သူ႔ သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာေတာ့ အပ်က္မခံဘူး။ ကိစၥႀကီးငယ္ရွိလုိ႔ အကူအညီလုိရင္ အကူအညီေတာ့ ေပးတာပဲ၊ ဒါေပမယ့္ သူ႔သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာေတာ့ အပ်က္မခံဘူး။ မဟုတ္ဘဲနဲ႔ အဟုတ္လုပ္အေျပာခုိင္းလဲ သူမေျပာဘူ၊ အလိမ္ခုိင္းလဲ မလိမ္ဘူး၊ မတရား ထြက္ဆုိတာမ်ိဳး သူမလုပ္ေတာ့ဘူး။ အမွန္ေျပာရင္ ဘယ္လုိလုပ္မယ္၊ ဘာလုပ္မယ္စသည္ၿခိမ္းေျခာက္ေနေစကာမူ သူကေတာ့ အမွန္အတိုင္းပဲ ထြက္ဆုိတယ္။ ဒီလုိေျပာေပးရင္ ေငြေပးမယ္၊ ဘာေပးမယ္ေျပာလဲ သူကေတာ့ မဟုတ္မမွန္တာကုိ အဟုတ္အမွန္လုပ္ၿပီး ေျပာမေပးေတာ့ဘူး။

☑နံပါတ္(၆)က တရားေဟာေနတဲ့အခါ အနက္အဓိပၸါယ္ကုိ သိၿပီး စိတ္ဟာဘယ္မွမသြားဘဲနဲ႔ နာေလ့ရွိတယ္။ ျမတ္စြာဘုရားတရားေတာ္ေတြ နာၾကားရတဲ့အခါ အာ႐ံုတစ္ပါး စိတ္မသြားဘဲ စူးစူးစုိက္စုိက္ နာႏုိင္ျခင္းသည္ ေသာတာပန္ရဲ႕ သေဘာပဲ။

☑နံပါတ္(၇)က တရားေတာ္ေတြ နာၾကားၿပီးတဲ့ေနာက္ ေျပာလုိ႔လဲ မၿပီးႏုိင္၊ ၀မ္းေျမာက္လုိ႔လဲ မဆံုးႏုိင္ဘူးတဲ့။ သိပ္ၿပီး သေဘာက်လြန္းလုိ႔ ပီတိေသာမနႆေတြျဖစ္ၿပီး ေတာ္ေတာ္နဲ႔ မေပ်ာက္ႏုိင္ဘူး။

★★★အက်ဥ္းျပန္ခ်ဳပ္လုိက္ရင္-★★★

၁။ ေလာဘ ေဒါသ ေမာဟ ေပၚတုိင္ေပၚတုိင္း ခ်က္ခ်င္းသိတာသည္ ေသာတာပန္ရဲ႕အသိ။

၂။ သိသည္ႏွင့္တစ္ၿပိဳင္နက္ ၿငိမ္းေအးေအာင္လုပ္ႏုိင္ျခင္းသည္ ေသာတာပန္ရဲ႕ အသိ။

၃။ ဤသာသနာမွတစ္ပါး အျခားသာသနာမွာ ထြက္ရပ္လမ္းလံုး၀မရွိဘူးဆုိတဲ့ယံုၾကည္မႈဟာလဲ ေသာတာပန္ရဲ႕ သဒၶါ။

၄။ က်ဴးလြန္ထားတဲ့အျပစ္ကုိ ခ်က္ခ်င္း ကုသလုိတဲ့စိတ္ေပၚတာဟာလဲ ေသာတာပန္ရဲ႕ သေဘာ။

၅။ ကိစၥႀကီးငယ္ရွိလို႔ အကူအညီ သက္ေသလုိက္ရျငားေသာ္လဲ သီလ သမာဓိ ပညာ အပ်က္မခံတာသည္ ေသာတာပန္ရဲ႕သေဘာ။

၆။ တရားေတာ္ေတြကုိ အာ႐ံုတစ္ပါး စိတ္မသြားဘဲ အနက္အဓိပၸါယ္သိၿပီး နာႏုိင္ျခင္းသည္ ေသာတာပန္။

၇။ ခႏၶာဉာဏ္ေရာက္တရားေတြနာရေတာ့ ၀မ္းေျမာက္လုိ႔မဆံုး ၾကည္ၫိုလုိ႔မဆံုး ေက်းဇူးတင္လုိ႔ မဆံုးျဖစ္တာသည္ ေသာတာပန္။

ပုထုဇဥ္နဲ႔ ေသာတာပန္ ဒီ(၇)ခ်က္မွာ ထူးျခားတယ္တဲ့။ ေကာသမၻီရဟန္းေတြ အေၾကာင္းျပဳၿပီးေဟာတာ။ ဥပမာ ေသာတာပန္လဲ ရန္ေတာ့ ျဖစ္တာပဲ။ ဒါေပမယ့္ ျဖစ္ရင္ ျဖစ္မွန္းေနာက္ကသိတယ္။ သိလုိက္ေတာ့ ၿငိမ္းေအာင္လုပ္လုိက္တယ္။ သိလို႔ ကုသလိုက္တယ္။ သူတစ္ပါးကိစၥေဆာင္ရြက္ရာမွာ သီလ သမာဓိ ပညာကုိသာ ငဲ့ေလ့ရွိတယ္။ တရားနာတဲ့အခါမွာ အျခားစိတ္ေတြ အ၀င္မခံဘူး။ တရားနာရေတာ့ ၀မ္းသာလုိ႔မဆံုး ပီတိေသာမနႆေတြလဲ ျဖစ္လုိ႔မဆံုးဘူးတဲ့။ ဒါ ပုထုဇဥ္နဲ႔ မတူတဲ့အခ်က္ (၇)ခ်က္။ ဒီ(၇)ခ်က္နဲ႔ ကုိက္ညီၿပီဆုိရင္ေတာ့ ကုိယ့္ကုိယ္ကုိ ေသာတာပန္ျဖစ္ေနၿပီလုိ႔ ေကာက္ခ်က္ခ်လုိက္ပါ။

(မုိးကုတ္ဆရာေတာ္ဘုရားႀကီး၏ ေဟာတရားမ်ားမွ ေကာက္ႏုတ္တင္ျပျခင္းသာျဖစ္သည္။)

ေဒါက္တာအရွင္ပါရမီ

သစၥာ ေလးပါး တရားေတာ္ - ခ်မ္းေၿမ့ဆရာေတာ္ from Burmese Buddhism